1
CHƯƠNG 28
THÔNG BÌNH HƯ THỰC LUẬN
_________________________________ KINH VĂN ______________________________________
Hoàng-ðế hỏi :
--. Sao gọi là HƯ-THỰC ?
Kỳ-Bá thưa rằng :
--. Tà khí thịnh gọi là THỰC, tinh khí ñoạt gọi là HƯ.
Hoàng-ðế hỏi :
--. Bịnh tình hư thực như thế nào ?
Kỳ-Bá thưa rằng :
--. Khí hư tức là PHẾ-HƯ. Phàm khí nghịch thời chân lạnh. Nếu gặp thời sinh vượng của nó thời sống ; ñúng
vào thời khắc của nó thời chết .—Các Tạng khác ñều theo một thông lệ như vậy.
Hoàng-ðế hỏi ?
--. Sao gọi là “TRÙNG-THỰC” ?
Kỳ-Bá thưa rằng :
--. Tỉ như : bịnh ñại nhiệt, khí nhiệt, mạch MÃN gọi là “Trùng-thực”.
Hoàng-ðế hỏi :
--. Kinh lạc ñều thực, nên ñiều trị thế nào ?
Kỳ-Bá thưa rằng :
--. Kinh, lạc ñều thực : tức là Thốn-mạch CẤP mà Xích-mạch HOÃN. ðều nên dùng châm ñể thích. Vậy HOẠT
là thuận, mà SẮC là nghịch.
Phàm hư thực ñều theo vật loại trước. Cho nên hể 5 Tạng, xương thịt ñều hoạt lợi, thời có thể sống lâu.
Hoàng-ðế hỏi :
--. Lạc-khí bất túc, kinh-khí hữu dư, thời như thế nào ?
Kỳ-Bá thưa rằng :
--. Nếu lạc khí bất túc, kinh khí hữu dư : thời Thốn-khẩu nhiệt mà Xích hàn. Thu-ñông là thuận, Xuân-hạ là
nghịch, nên theo kinh ñể trị.
Hoàng-ðế hỏi :
--. Kinh hư, lạc mãn thời như thế nào ?
Kỳ-Bá thưa rằng :
--. Kinh hư, lạc mãn thời Xích-bộ Nhiệt mãn, mà Thốn-khẩu Hàn SẮC.
Hoàng-ðế hỏi :
--. Trị chứng ấy như thế nào ?
Kỳ-Bá thưa rằng :
--. Lạc mãn, kinh hư thời cứu ở Âm mà thích ở Dương ; kinh mãn, lạc hư thời thích ở Âm mà cứu ở Dương.
Hoàng-ðế hỏi :
--. Thế nào gọi là “TRÙNG- HƯ” ?
Kỳ-Bá thưa rằng :
--. Mạch khí Thốn hư, Xích hư thời gọi là Trùng hư.
Hoàng-ðế hỏi :
--. Nên ñiều trị như thế nào ?
Kỳ-Bá thưa rằng :
--. Bịnh thuộc KHÍ-HƯ : nói năng bợt bạt. Nếu Xích hư thời bước ñi lò dò. – Phàm MẠCH HƯ không giống với
mạch Âm hư. Vậy, nếu HOẠT thời sống, SẮC thời chết.
Hoàng-ðế hỏi :
--. Hàn khí bốc lên mạnh, mạch MÃN mà THỰC, thời như sao ?
Kỳ-Bá thưa rằng :
--. THỰC mà HOẠT : thời sống ; THỰC mà NGHỊCH thời chết.
Hoàng-ðế hỏi :
--. Mạch THỰC mà mãn, tay chân lạnh, ñầu nóng, thời như thế nào ?
Kỳ-Bá thưa rằng :
--. Gặp mùa Xuân, mùa Thu thời sống ; gặp mùa ðông mùa Hạ thời chết. – Nếu mạch PHÙ-SẮC, mà mình lại
Nhiệt : sẽ chết.
Hoàng-ðế hỏi :
--. Thân hình ñều mãn (phù thũng) thời như thế nào ?
