C. MÁC VÀ PH. ĂNGGHEN TOÀN TẬP - TẬP 1 - Trang 429

đch dư?ng như là phư?ng tiệ, còn phư?ng tiệ lạ như là mụ đch. Giả thích đề đ
bằng ả thịcủ ý thứ các nhà hoạ đ?ng
này có nghĩ là đ? cho đề bí ẩ ấ cứcòn có hiệ lự, mặ dù đ sẽlà mộ đề bí ẩ thuộ
vềtâm lý, thuộ vềlý luậ.

Đề bí ẩ đ?ợ soi tỏmộ cách giả đ?n.
Giả phóng chính trịđ?ng thờ cũg là sựtan rã củ cái xã hộ cũmà mộ chếđ?

nhà nư?c đ trởnên xa lạvớ nhân dân đng dự vào, mà mộ chính quyề chuyên
chếđng dự vào. Cách mạg chính trịlà cách mạg củ xã hộ công dân. Tính chấ củ xã
hộ cũnhưthếnào? Có thểxác đ?nh tính chấ đ chỉbằg mộ từ chủnghĩ phong kiế.
hộ công dân cũtrự tiế mang tính chấ chính trị nghĩ là nhữg yế tốcủ đ?i sốg công
dân, - ví dụnhư sởhữ, gia đnh, phư?ng thứ lao đ?ng, - đ?ợ nâng lên tầ cao củ
nhữg yế tốcủ đ?i sốg nhà nư?c dư?i hình thứ chính quyề lãnh chúa, đ?ng cấ, phư?
ng hộ. Trong hình thứ này, các yế tốđ đ xác đ?nh mố quan hệcủ cá nhân riêng
lẻđ?i vớ chỉh thểnhà nư?c, nghĩ là đ xác đ?nh đ?a vịchính trịcủ cá nhân đ, tứ là
vịtrí cô lậ và tách riêng củ nó đ?i vớ nhữg bộphậ cấ thành khác củ xã hộ. Vì rằg
tổchứ này củ đ?i sốg nhân dân đ không nâng sởhữ hay lao đ?ng lên tớ tầ nhữg yế
tốxã hộ, mà ngư?c lạ, đ hoàn thiệ sựtách biệ chúng khỏ chỉh thểnhà nư?c và xây
dựg chúng thành nhữg xã hộ riêng lẻtrong xã hộ. Dư?i dạg này củ chúng, nhữg
chứ năg sốg còn và nhữg đề kiệ sốg còn củ xã hộ công dân vẫ còn mang tính cách
chính trị dù là chính trịtheo ý nghĩ phong kiế, nghĩ là chúng tách cá nhân khỏ
chỉh thểnhà nư?c, biế cái quan hệđ?c thù giữ phư?ng hộ củ cá nhân vớ chỉh
thểnhà nư?c thành quan hệphổbiế củ bả thân nó đ?i vớ đ?i sốg nhân dân, còn đ?i
vớ hoạ đ?ng công dân nhấ đ?nh và đ?i vớ vịtrí công dân nhấ đ?nh củ cá nhân thì
chúng đm lạ mộ tính chấ phổbiế. Do kế quảcủ tổchứ nhưvậ mà sựthốg nhấ củ nhà
nư?c, - cũg như ý thứ, ý chí và hoạ đ?ng củ sựthốg nhấ nhà nư?c, nghĩ là chính
quyề nhà nư?c phổ

biế, - cũg nhấ thiế đ?ợ thểhiệ ra dư?i dạg

chứ năg đ?c thù củ quố vư?ng tách rờ khỏ nhân dân, và tôi tớcủ y.

Cách mạg chính trị sau khi lậ đ? chính quyề chuyên chếnày và nâng nhữg

công việ củ nhà nư?c lên tầ cao nhữg công việ củ nhân dân, sau khi dựg lên mộ
nhà nư?c chính trịvớ tưcách là mộ sựnghiệ phổbiế, tứ là mộ nhà nư?c thự sự thì
nhấ thiế phả đ?p tan tấ cảnhữg đ?ng cấ, nhữg phườg hộ, nhữg hàng hộ, nhữg đ?c
quyề, nhữg cái này cũg là bấ nhiêu biể hiệ muôn hình muôn vẻcủ sựtách biệ giữ
nhân dân vớ cộg đ?ng chính trịcủ nó. Do đ, cách mạg chính trịđ thủtiêu tính chấ