CẤM CUNG DIỄM SỬ - Trang 299

Trẫm luôn lấy xã tắc giang sơn làm trọng, nên thường xuyên có
lòng kính thỉnh Thái hậu chấp chính. Hơn một năm nay, sức khỏe
của Trẫm suy giảm nghiêm trọng, việc tê lễ ở giao đàn tê miếu tổ
tông cũng không thân hành thực hiện được. Lúc này vận nước nguy
nan, ngửng thấy thâm cung ngày đêm lo phiền, không lúc nào
được rảnh rang ngơi nghỉ, ăn ngủ không yên. Nhớ xưa tổ tông lập
nghiệp gian nan, Trẫm vô cùng lo lắng không sao gánh vác nổi, lại
lúc đầu ghé vai gánh vác đã từng vâng theo ý chỉ của Thái hậu, đợi
Trẫm có hoàng tử sẽ lập Tự kế thừa Mục Tông Nghi hoàng đế. Mối
quan hê liên tiếp như vậy, thật hết sức trọng đại, lo lắng đến
điều đó, thật không thể dung thứ cho mình, song bệnh tật nhiều,
mong sao khỏi được! Lần nữa cúi xin Thánh từ, chọn trong tôn thất
người gần nhất, cẩn thận hiền hậu, lập Tự nối dõi dòng Mục
Tông Nghi Hoàng đế để vì tương lai đại thống. Tha thiết khẩn
cầu mong được chấp thuận, lấy Phổ Tuấn con của đã là Đoan
Vương Tải Y làm con kế thừa Mục Tông Nghi hoàng đế Khâm thừa
ý chỉ, hân hạnh vô cùng,kính cẩn nghênh tôn từ huấn, phong con
trai của Tải Y làm hoàng tử, đem đạo dụ này báo cho biết, khâm
thử.”

Sau khi Đạo thượng dụ này được ban bố, Hoàng đế Quang Tự

mới biết. Quang Tự xem xong, ứa hai hàng nước mắt.

Sau biến pháp Mậu Tuất, Chu Hồng Đăng lãnh đạo Sơn Đông

Nghĩa Hòa Đoàn khởi nghĩa. Ngày 14/3/1899 (ngày 3 tháng 2 năm
Quang Tự thứ hai mươi lăm) triều đình phong kiến nhà Thanh đã
cử Dục Hiền làm Tuần phủ Sơn Đông. Dục Hiền sau khi nhận
chức đã dẹp được Chu Hồng Đăng lùi về tận Sâm là điện nằm giữa
bình nguyên với huyện Ân. Triều đình nhà Thanh lại tiếp tục đưa
xuống cho Sơn Đông một đạo chỉ dụ rằng: “Nghĩa Hòa quyền dân
nổi tiếng là cừu giáo. Ngu dân phần lớn đã trở thành phản loạn,
lệnh Tuần phủ Sơn Đông nghiêm trị.”