Nghị, sai quan đến tế. Cấp phu coi mả.
Thuận Thiên Cao Hoàng hậu nghe tin Chất chết, cũng cho 300 lạng bạc.
Mùa đông ấy, Nam Định giặc nổi lên, vua theo đổ lỗi cho Chất làm việc
cẩu thả tạm bợ nên bấy giở giặc nổi lên.
Vua dụ Nguyễn Văn Trí rằng: Chất là đại thần của nước ta, giao cho việc
thành Bắc Thành, binh uy không chấn chỉnh, nay mới có nhiều giặc như
thế. Lúc Chất còn sống không một người nào nói cho trẫm biết, là tại làm
sao?
Trí tâu rằng nhân thần được vua tin ai dám nói hở ra, như tôi dẫu bất tài
được yêu cũng như thế, chứ cứ một mình Chất đâu.
Năm thứ 14 (1833), giặc Khôi giữ thành Gia Định làm phản. Năm 15
(1834), án Lê Văn Duyệt phát ra. Năm 16 (1835), Lại bộ Tả thị lang Lê Bá
Tú truy tham Chất sinh thời lời nói việc làm bất đạo bất thần, nên xử tội
Chất 6 điều là:
1. Chất cùng Lê Văn Duyệt ngầm mưu làm việc Y Doãn, Hoắc Quang (92)
bị 2 đứa ở nói hở ra giết chết đi để lấp miệng là một tội.
2. Nhiều lần khẩn xin thưởng cho hoàng tử làm con nuôi, muốn theo mưu
khôn của Dương Kiên làm cha hoàng hậu (93) tội này là hai.
3. Muốn con gái chính vị trong cung không được thoả lòng, nói ra ý oán
vọng, tội này là ba.
4. Thường nói với Lê Văn Duyệt rằng: Người ta nói: trời cùng vua và cha
mẹ, làm tôi làm con dẫu có sự bất bình cũng không dám giận mà ta vẫn
giận, tội này là bốn.
5. Lại Chất nói rằng vua cậy Trịnh Hoài Đức, Nguyễn Hữu Thận làm lòng
bụng, ta chỉ cần vài trăm người vào triều đình hét to lên một tiếng thì lũ kia
