"Giả sử hai kế hoạch đầu tư cơ bản của con đang thực hiện rất tốt, giúp
con để dành được một khoản tiền 25.000 đô chẳng hạn. Với số tiền đó con
có thể bắt đầu suy nghĩ đến những cơ hội đầu tư to lớn hơn. Dĩ nhiên, số
tiền đó cho dù con có bị mất cũng không đến nỗi khiến con nghĩ đã đến
ngày tận thế. Với hai kế hoạch cơ bản kia, con vẫn có thể mua đồ ăn hàng
ngày, đổ xăng đi lại và mất thêm một khoảng thời gian để tích lũy lại
25.000 đô đó."
"Con sẽ đánh giá như thế nào nếu con muốn đầu tư 25.000 đô?"
"Này nhé, giả dụ anh họ của con muốn mở một nhà hàng bán bánh mì
kẹp thịt và cần 25.000 đô làm vốn. Con coi đó có thể là một cơ hội đầu tư
tốt hay không?"
"Về mặt cảm tính có thể là tốt đấy, nhưng trên phương diện tài chính thì
không," tôi trả lời.
"Sao con lại nghĩ vậy?", Người hỏi.
"Có quá nhiều rủi ro trong khi lời không nhiều," tôi đáp. "Và nhất là làm
sao lấy lại vốn? Điều quan trọng nhất ở đây không phải là mức lời trên số
vốn bỏ ra, mà chính là làm sao quay vốn về mình. Bố dã từng nói, đảm
bảo sự an toàn của đồng vốn là điều quan tâm hàng đầu."
"Giỏi lắm," Người nói. "Nhưng nếu ta nói với con rằng người anh họ đó
đã từng làm việc trong một công ty-nhà hàng bán bánh mì kẹp thịt hàng đầu
trong nước suốt 15 năm qua, từng là quản lý nhà hàng, và hiện đang muốn
xây dựng cho riêng mình một hệ thống nhà hàng trên thế giới, vậy thì con
nghĩ sao? Và nếu như chỉ với 25.000 đô đó con có thể mua 5% cổ phần của
công ty, con sẽ còn quan tâm không?"
"Khi đó thì có bố ạ," tôi đáp. "Cùng một mức độ rủi ro nhưng lần này
mức lời cao hơn. Thế nhưng con vẫn nghĩ cơ hội đó còn nhiều rủi ro lắm."
"Đúng vậy,” Người đáp. "Đó chính là ví dụ về quy tắc cơ bản đánh giá
giữa rủi ro và lợi nhuận đối với một nhà đầu tư."
