GÒ CÔNG - XƯA VÀ NAY - Trang 65

TRÁCH NHIỆM

Trách-nhiệm của mỗi hương-chức được ấn định, nhưng trong thực-tế

chỉ có mấy hương-chức sau đây là thật sự làm việc : Hương cả, Hương bộ,
Hương quản, Hương thân, Xã trưởng, Hương hào và Chánh lục bộ.

- Hương cả, hay Hương chủ, giữ công nho làng và thay mặt thôn xã đối

với nhà chức-trách hàng tỉnh.

- Hương bộ hay là thủ-bộ gìn-giữ các thứ bộ, địa bộ và giấy tờ sổ sách

của các làng, giữ sổ tiền biên thâu xuất và coi sóc bàn ghế và vật-liệu của
làng.

- Hương quản đảm nhiệm cảnh-sát chánh-trị và đề hình trong làng, là

người phụ-tá của biện-lý, truy tầm những tội tiểu-hình và đại-hình. Tuần thủ
các đường trên bộ và dưới sông, giữ gìn an-ninh.

- Hương thân là người đứng đầu trong ba viên chức hành sự lại lãnh

riêng phần giao tiếp giữa chánh-trị và đề-hình với ban Hội-tề.

- Xã-trưởng hay là thôn-trưởng giữ mộc làng cùng ký tờ trát của

chánh-phủ và riêng lo việc thâu thuế mà nạp vào ngân-khố.

- Hương hào lo việc tuần phòng trong làng, lãnh chức trưởng tòa, nghĩa

là việc truyền rao trát Tòa-án cùng là những giấy đòi các sắc thuế cho ngân-
sách đông-pháp.

- Hương thân, xã trưởng và hương hào là ba viên chức hành sự, tu bổ

các sắc thuế, thị chứng văn khế, kiểm soát sơn-lâm, lại phải phụ-tá hương
quản về việc cảnh-sát chánh-trị và đề-hình, hiệp nhau thi hành lịnh phát mãi
y theo án tòa.

- Chánh lục bộ riêng một mình hay là có phó lục bộ phụ-tá, coi giữ các

bộ đời, sanh, tử, hôn-thú trong làng. Có phận-sự phúc-trình với thượng-cấp
hay biết hết thảy các bịnh truyền-nhiễm của người hay của súc vật phát ra
trong làng.