480
cho nghĩa quân. Giặc Minh sợ rét, chúng thường ngủ trong túi vải lớn thắt miệng
lại bằng một nút dây, sáng dậy ñạp tung cho tuột nút ra. Bấy giờ bà ñược lòng
các tướng sĩ nên chúng thường nhờ thắt nút. Khi biết rõ tình hình dịch, bà bí mật
tin cho vua Lê. Ngày hẹn, bà làm rượu thịt mời chúng ăn uống no say; chúng
ngủ ngon bên cạnh những cô gái do bà mới ñưa về. Tối lại bà thắt túi hai ba
nuộc thật chặt, cho bọn con gái ra mở cửa thành cho quân mai phục ùa vào. Thế
là tướng soái Minh ñành chịu nằm trong túi, phó cho nghĩa quân mặc sức tiêu
diệt. Bà Lương sau ñó ñược vua khen thưởng.
Cũng nên kể thêm ở ñây một truyện ở Bắc-bộ tuy không phải dị bản của
truyện trên nhưng có phần gần gũi:
Hồi ấy có tên tướng Đăng Diên ở phương Bắc ñem hơn một trăm tàu chiến
vượt biển sang ñánh ta. Mỗi tàu của chúng có ñại bác bắn lên bờ rất lợi hại.
Triều ñình sai Ninh quận công ñi ñánh, có Vũ Duy Hài ñi theo làm tham mưu.
Duy Hài kén ñộ 300 ả ñào nhan sắc xinh ñẹp chia nhau bơi thuyền nhỏ ra các tàu
giặc làm bộ lả lơi, nhưng mỗi người ñều có thủ sẵn một vuông vải ñỏ thừa dịp
ñêm tối thấm ướt nước rồi vắt nước cho chảy vào miệng súng. Sau ñó họ tìm
cách lên bờ trở về. Sáng hôm sau, quân ta bày trận thành hàng chữ nhất bắn
xuống tàu giặc. Đại bác giặc bị ướt thuốc không bắn trả ñược phát nào bị ñại bác
ta nhận chìm rất nhiều, chúng hoảng sợ kéo buồm rút lui
1
.
1
Theo Xôm-xthay (Sombsthay). Ba mươi cổ tích và truyền thuyết của người Bắc-kỳ.