Nh ng ng
i l c quan có thói quen t nh nh ng
u tích c c. M i khi g p khó kh n, h nhìn
nh n khó kh n theo cách giúp h ng n ch n nh ng c m xúc tiêu c c và th t v ng.
Ti n s Seligman c ng nêu ra ba khác bi t trong cách ph n ng c a ng
i l c quan và bi quan.
Khác bi t th nh t là là ng
i l c quan nhìn nh n tr ng i là t m th i còn ng
i bi quan cho ó là
lâu dài. Ng
i l c quan coi nh ng vi c không may nh m t h p
ng b b l hay m t cu c
n
tho i bán hàng không thành công ch là m t s ki n t m th i và không nh h
ng gì t i t
ng lai.
Ng
c l i, ng
i bi quan cho ó là t t y u c a cu c s ng, là s ph n.
Gi s m t nhân viên bán hàng l c quan g i
n cho 10 khách hàng ti m n ng và c 10 cu c g i
u th t b i. Anh ta s ngh
n gi n r ng ó là chuy n bình th
ng và r ng sau m i th t b i t m
th i ó, anh ta ang ti n g n
n khách hàng th c s c a anh ta. Anh ta s b qua th t b i ó và
ti p t c các cu c g i th 11, 12 m t cách vui v .
Ng
i bi quan l i có cái nhìn hoàn toàn khác v tình hu ng t
ng t . Anh ta s k t lu n r ng 10
cu c g i th t b i là d u hi u cho th y nên kinh t
ang sa sút và s n ph m c a anh ta không th tiêu
th . Anh ta cho r ng tình c nh và ngh nghi p c a anh ta th t không có hi v ng. Trong khi ng
i
c quan ch nhún vai cho qua và ti p t c g i
n thì ng
i bi quan l i n n chí và không còn mu n
ti p t c n a.
Khác bi t th hai là nh ng ng
i l c quan coi khó kh n là m t tình hu ng c th còn ng
i bi quan
i coi ó là tình hu ng ph bi n. Có ngh a là khi m i chuy n không theo ý mu n, ng
i l c quan
coi ó là m t s ki n ng u nhiên, không có liên quan gì t i nh ng l nh v c khác trong cu c s ng
a anh ta.
Ví d , n u m t
u b n r t kì v ng l i không nh ý mu n và b n coi ó là m t
u không may
nh ng là m t
u bình th
ng trong cu c s ng thì ngh a là b n ã ph n ng nh m t ng
i l c
quan. Ng
c l i, ng
i bi quan s coi ó là bi u hi n c a nh ng v n
ho c nh ng
m y u ph
bi n trong cu c s ng.
u m t ng
i bi quan ph i v t v
u t cho m t công vi c làm n và công vi c ó
b , anh ta
cho r ng lý do là vì s n ph m, công ty c a anh ta, vì tình hình kinh t nói chung và c công ty
không còn hi v ng gì n a. Anh ta s n n chí, không th t o ra
u gì khác bi t c ng nh c m th y
không ki m soát
c s ph n c a mình.
Khác bi t th ba là ng
i l c quan coi s vi c x y ra là khách quan còn ng
i bi quan coi ó là ch
quan. Khi có v n
x y ra, ng
i l c quan s cho r ng nguyên nhân là khách quan, không ki m
soát
c.
u ng
i l c quan b chen l n khi i
ng, thay vì b c t c, anh ta s gi m m c
nghiêm tr ng
a v n
nh t nh “ , có l hôm nay anh ta g p chuy n b c mình.”
Ng
i bi quan có xu h
ng quy k t cho các y u t ch quan. N u b chen l n, anh ta s ph n ng
