lợ ích phổbiế. Mặ khác: lợ ích đ?c thù là vậ chấ củ sựđ?i biể, tinh thầ củ lợ ích
này là tinh thầ củ ngư?i đ?i biể.
Trong lờ chú thích cho đạ vă mà chúng ta đng xem xét, nhữg mâu thuẫ này
biể hiệ ra còn gay gắ hơ. Đ?i biể lúc thì là đ?i biể củ con ngư?i, lúc thì là đ?i biể
củ lợ ích đ?c thù, củ vậ chấ đ?c thù.
"Mộ đề tựnó đ rõ là: ngư?i ta quan tâm sao cho trong sốcác đ?i biể củ mỗ ngành đ?c thù lớ củ đ?i sốg xã
bộ, ví nhưthươg mạ, công xư?ng v.v., có nhữg cá nhân am hiể tư?ng tậ ngành đ và tựmình tham dựvào ngành
đ; nế chủtrư?ng mộ cuộ bầ cửkhông có hình thù nhấ đ?nh, không xác đ?nh, thì đề quan trọg ấ sẽbịchi phố bở
tính ngẫ nhiên. Nhưg mỗ ngành như vậ đ?u có quyề đ?ợ đ?i diệ nhưmọ ngành khác. Nế đ?i biể đ?ợ coi là
nhữg ngư?i đ?i biể thì đề này chỉcó ý nghĩ hữ cơ hợ lý tính, khi các đ?i biể không phả là nhữg đ?i biể củ
nhữg ngư?i riêng lẻ củ mộ đm đng không xác đ?nh nào đ, mà là đ?i biể củ lĩh vự chủyế này hay lĩh vự chủyế
khác củ đ?i sốg xã hộ, là đ?i biể củ lợ ích to lớ củ lĩh vự đ. Ý nghĩ củ chếđ? đ?i biể lúc đ không còn là ở
chỗmộ ngư?i này thay thếngư?i khác, mà là ở chỗbả thân lợ ích đng thự sựcó mặ ở ngư?i đ?i diệ củ mình,
giốg hệ như ngư?i đ?i biể đng bả vệcái nguyên chấ khách quan củ chính mình.
Vềviệ bầ cửdo nhiề ngư?i riêng lẻtiế hành thì có thểnhậ xét thêm rằg, đ?c biệ là ởnhữg nư?c lớ, không
tránh khỏ nả sinh thái đ? bàng quan đố vớ việ bỏlá phiế củ mình, vì rằg trong đm đng, lá phiế đ có ảh hư?ng
rấ không đng kể và có nhữg ngư?i có quyề bỏphiế, mặ dù ca ngợ quyề đ và hình dung nó như là mộ cái gì rấ
cao quý, nhưg vẫ không có mặ ở cuộ bỏphiế. Như vậ, thểchếnày dẫ tớ kế quảtrái ngư?c vớ quy đ?nh củ bả
thân nó, và cuộ bầ cửbịrơ vào sựchi phố củ mộ sốít ngư?i, củ mộ đ?ng phái nào đ, và do đ, củ mộ lợ ích ngẫ
nhiên đ?c thù đng ra là phả bịtriệ tiêu đ".
Các đạ 312 và 313, vềthự chấ, đ?u đ đ?ợ phân tích ởtrên và không cầ phả
xem xét riêng. Vì thế chúng tôi chỉxin dẫ ra ở đy thôi.
§312. "Mỗ mặ trong hai mặ bao hàm trong yế tốđ?ng cấ (§305, §308), đm lạ cho sựhiệ thư?ng mộ biế dạg
đ?c thù, và vì ngoài ra, mộ trong hai yế tố này đng thự hiệ chứ năg đ?c thù là làm môi giớ bên trong lĩh vự ấ
và hơ nữ lạ chính đng làm môi giớ giữ nhữg yế tốhiệ có, cho nên từđ thấ rằg yế tốnày cũg cầ phả có sựtồ tạ
biệ lậ; vì vậ, hộ nghịđ?ng cấ cầ phả chia thành hai việ".
Chao ôi!
§313. "Do sựtách ra này, không nhữg tính chấ chín chắ củ nhữg quyế đ?nh càng đ?ợ bả đ?m nhiề hơ
nhờcó nhiề cấ thẩ xét và không nhữg tính ngẫ nhiên củ nhữg tâm trạg nhấ thờ, cũg giốg như tính ngẫ nhiên
có thểnả sinh khi quyế đ?nh theo đ số đ?u đ?ợ xoá bỏ mà - đy là đề chủyế - trong tình hình tách ra như vậ,
yế tốđ?ng cấ ít khi ởvào đ?a vịđ?i lậ trự tiế vớ chính phủ còn trong trư?ng hợ yế tốmôi giớ cũg đ?ng về phía