Bả đ?m ấ cho cửtri vô hình trung đ biế thành bả đ?m chốg lạ cửtri, chốg lạ
"lòng tựtin" củ họ Trong yế tốđ?ng cấ, "tính phổbiế kinh nghiệ" cầ phả đ?t tớ "cái
yế tốtựdo hình thứ chủquan". Trong yế tốđ?ng cấ, "ý thứ củ công chúng" cầ phả
có đ?ợ sựtồ tạ "vớ tính cách là tính phổbiế có tính chấ kinh nghiệ củ nhữg quan
để và tư tư?ng củ nhiề ngư?i" (§301).
Bây giờ"nhữg quan để và tư tư?ng" này phả chứg minh trư?c vớ chính
phủrằg chúng là nhữg quan để và tưtư?ng "củ nó" [củ nhà nư?c]. Vì ở đy Hê-
ghen đ nói vớ chúng ta mộ cách hoàn toàn vô lý vềnhà nư?c, coi nhưlà mộ vậ tồ
tạ có sẵ nào đ, mặ dù chính giờđy, ông ta mớ đ?nh cấ tạ ra nhà nư?c thông qua yế
tốđ?ng cấ. Ông nói đ?n nhà nư?c nhưlà nói đ?n mộ chủthểcụthể"không tính đ?n ý
kiế chủquan và lòng tựtin", mộ chủthểmà đ?i vớ nó cá nhân còn phả đ?ợ "nhậ
thứ" và "thửthách". Chỉthiế có đề là Hê-ghen chưa nêu ra đi hỏ buộ các đ?i biể đ?
ng cấ phả qua sựsát hạh củ chính phủđng tôn kính. Ởđy, Hê-ghen hầ như đng đ
tớ chỗtôi tớbợđ?. Rõ ràng là ông ta hoàn toàn bịtiêm nhiễ phả cái thói tựcao tựđ?i
đng thư?ng củ giớ quan trư?ng Phổ, là bọ vớ tính hạ chếquan liêu củ mình, đng
từtrên nhìn xuốg "niề tựtin" củ "ý kiế chủquan củ nhân dân" vớ mộ vẻđ?y quan
trọg. Ởđy, đ?i vớ Hê-ghen, "nhà nư?c" luôn luôn đ?ợ đ?ng nhấ vớ "chính phủ.
Dĩnhiên, trong nhà nư?c hiệ thự, "sựtín nhiệ giả đ?n", "ý kiế chủquan" vẫ
chưa đ?. Nhưg trong nhà nư?c do Hê-ghen
cấ tạ ra, tâm trạg chính trịcủ xã hộ công dân chỉlà ý kiế, chính là vì tồ tạ chính
trịcủ xã hộ này là sựtrừ tư?ng khỏ tồ tạ hiệ thự củ nó, chính là vì nhà nư?c, xét
vềtoàn bộ không phả là sựkhách thểhóa củ tâm trạg chính trị Nế nhưHê-ghen
muố nhấ quán thì ngư?c lạ, ông phả ra sứ cấ tạ yế tốđ?ng cấ - phù hợ vớ tính quy
đ?nh bả chấ củ nó (§301) - thành tồ tạ cho nó củ nhữg lợ ích phổbiế trong tưtư?
ng v.v., củ nhiề ngư?i, do đ, cấ tạ ra yế tốđ?ng cấ mộ cách hoàn toàn đ?c lậ đ?i vớ
nhữg tiề đ? khác củ nhà nư?c chính trị
Trên kia, Hê-ghen đ coi cái tưtư?ng cho rằg chính phủcó ác ý v.v.., là quan
để củ dân đn, nhưg trong trư?ng hợ này nên coi cái tưtư?ng cho rằg nhân dân có
ác ý là quan để củ dân đn, thì có cơsởhơ nhiề. Trong trư?ng hợ đ, Hê-ghen cũg
không có quyề coi yêu sách củ nhữg nhà lý luậ mà ông coi khinh, là "thừ" hoặ
"có tính lăg mạ, tứ là yêu sách - "vớ cái gọ là" nhà nư?c, vớ soi-disant nhà nư?c,
vớ chính phủ- đi phả có nhữg bả đ?m khiế cho tinh thầ củ cơcấ quan chứ là tinh
thầ củ nhà nư?c.
