lự lư?ng xã hộ dư?i dạg lự lư?ng chính trịra khỏ bả thân mình, - chỉkhi ấ giả
phóng con ngư?i mớ đ?ợ hoàn thiệ.
II
BRU-NÔ BAU-Ơ "KHả NĂG Củ NGƯờI DO THáI Và
NGƯờI theo Đ?O CơĐ?C HIệ NAY Có THểTRởTHàNH Nhữg NGƯờI TựDO"
("Hai mươ mố tờ, tr.56-71)
Dư?i đ?u đ? như vậ Bau-ơnghiên cứ vấ đ? vềquan hệgiữ đ?o Do Thái và đ?
o Cơ Đ?c đ?i vớ nhau và vềquan hệcủ chúng đ?i vớ sựphê phán. Theo Bau-ơ
quan hệcủ chúng đ?i vớ sựphê phán chính là quan hệcủ chúng "đ?i vớ khảnăg có
thểtrởthành tựdo".
Bau-ơđ tớ kế luậ nhưsau:
“gư?i theo đ?o Cơ Đ?c chỉcầ vư?t qua mộ nấ cụthểlà vư?t qua tôn giáo củ mình đ? từbỏtôn giáo nói
chung", và do đ mà trởthành tựdo; "ngư?i Do Thái, trái lạ, phả đạ tuyệ không nhữg vớ bả chấ Do Thái củ
mình, mà còn đạ tuyệ cảvớ sựphát triể tiế tụ củ tôn giáo củ mình, vớ sựhoàn chỉh tôn giáo củ mình, - vớ
sựphát triể vẫ xa lạcủ tôn giáo ấ đ?i vớ anh ta" (tr.71).
Do đ, ở đy Bau-ơbiế vấ đ? giả phóng ngư?i Do Thái thành vấ đ? thuầ túy tôn
giáo. Sựtriế lý có tính chấ thầ họ vềđ? tài: ai có nhiề may mắ hơ đ? hư?ng phúc
lành, - ngư?i Do Thái hay ngư?i theo đ?o CơĐ?c, - sựtriế lý này ở đy
mang hình thứ khai sáng: trong bọ họai là ngư?i có khảnăg đ?ợ giả phóng hơ ?
Sựthự, vấ đ? không còn đ?ợ nêu ra nhưtrư?c nữ: đ?o Do Thái hay đ?o Cơ Đ?c có
làm cho con ngư?i đ?ợ tựdo không? Trái lạ, vấ đ? giờđy lạ đ?ợ đ?t ra như sau: cái
gì làm cho con ngư?i đ?ợ tựdo hơ - sựphủnhậ đ?o Do Thái hay sựphủnhậ đ?o Cơ
Đ?c?
"Nế ngư?i Do Thái muố trởthành tựdo thì họphả tin không phả vào đ?o Cơ Đ?c, mà vào việ thủtiêu đ?o
Cơ Dố, vào việ thủtiêu tôn giáo nói chung, nghĩ là phả tin vào sựkhai sáng, vào sựphê phán và kế quảcủ nó -
vào nhân tính tựdo" (tr.70).
Vấ đ? nói ởđy vẫ là: ngư?i Do Thái phả tin - không phả vào đ?o CơĐ?c, mà
vào đ?o Cơ Đ?c đ bịthủtiêu.
Bau-ơđi hỏ ngư?i Do Thái phả đạ tuyệ vớ bả chấ củ đ?o Cơ Đ?c, mộ đi hỏ
không bắ nguồ từsựphát triể củ bả chấ Do Thái, như bả thân ông ta nói.
