KHO TÀNG TRUYỆN CỔ TÍCH VIỆT NAM - Trang 883

883

Nhưng Phật tổ không muốn ñể con gái Ngọc Hoàng chịu sự trừng phạt của

người trần, nên ñã kịp thời xuống gặp ba anh em, bảo họ giao cho mình làm cho
nàng cải tà quy chính

1

.

Có người kể thêm ñoạn kết như sau:

Khi Liễu Hạnh bị bắt thì Phật tổ hiện ra giải cứu. Ngọc sư (tức Tiền quan)

vâng lời Phật tổ cho nàng một bộ áo cà sa, một cái mũ ni-cô ñể quy phật. Vì vậy,
ngày nay ở nhiều chùa có dựng thêm ñiện ở phía sau ñể thờ Liễu Hạnh

2

.

Ở vùng Hà-tĩnh, Quảng-bình trước ñây, dân gian thường lưu truyền nhiều mẩu

chuyện về một cô gái thỉnh thoảng hiện hình trêu ghẹo những khách bộ hành ñàn
ông, nhất là các thầy khóa, thầy cử ñi lại trên ñường quốc lộ. Ví dụ truyện Cô
Doạt (Hà-tĩnh). Nàng Ha (Quảng-bình). Có người nói những mẩu chuyện ấy vốn
xuất phát từ Sự tích công chúa Liễu Hạnh mà phát triển ra. Lưu Trọng Lư ñã
từng viết một truyện lãng mạn nhan ñề là: Người nữ tỳ của bà chúa Liễu

3

có lẽ

cũng hư cấu từ những truyện loại ấy.

Ở vùng Hà-ñông cũng có lưu truyền nhiều mẩu chuyện về Liễu Hạnh, ví dụ

một mẩu chuyện sau ñây:

Liễu Hạnh bị một pháp sư lừa bắt ñược bỏ vào một cái lọ nút kín, phía ngoài

dán bùa rồi treo lên cây ña ở rừng vắng trên ñường ñi Vạn-phúc. Có hai vợ
chồng ñi bán dâu qua ñó, nghe tiếng nói văng vẳng phát ra: - "Các con ñến ñây
cứu mẹ, mẹ sẽ hậu tạ". Hai vợ chồng trước sợ hãi, nhưng sau ñánh bạo trèo lên
cây, ñưa lọ xuống. Khi ñập vỡ lọ thì thấy có một con bướm trắng bay ra, tự xưng
là Liễu Hạnh, rồi biến mất.

Ở nhà mình, pháp sư, do tín hiệu riêng, biết giờ chết ñã ñến vì Liễu Hạnh ñã

trốn thoát và sẽ báo thù. Bèn sai con ñem tro sàng khắp nền nhà, ñoạn tắm rửa
sạch sẽ rồi lên giường nằm, ñóng cửa lại, dặn vợ con ñến giờ ngọ hãy mở ra. Khi
vợ con mở cửa thì thấy pháp sư ñã chết, trên nền nhà có dấu bàn chân ñi lại chi
chít, v.v...

4

.

1

Theo Lăng Tuyết, Sùng-sơn ñại chiến sử, và Nguyễn Văn Huyên. Đạo tiên ở An-nam.

2

Theo tạp chí Phương Đông, số 21 (1973).

3

Hà Nội báo (1936).

4

Theo lời kể của người Hà-ñông.