914
- Tôi không biết bay thì làm sao mà ñi ñến ñấy ñược?
- Có khó gì việc ấy. Chị cứ cắn thật chặt vào giữa một cái gậy, còn chúng tôi
thì cắn vào hai ñầu gậy. Cứ thế mà bay thì có thể ñưa chị ñi ñến cùng trời cuối
ñất cũng ñược. Nhưng chị phải nhớ là dọc ñường hãy ngậm miệng ñừng nói, dù
có thấy gì lạ hay có ai kêu gọi, trêu chọc, cũng cứ một mực làm thinh, ñừng có
mở miệng mà rơi xuống chết oan ñó.
Nghe bùi tai, rùa ta cám ơn hai con cò và làm theo. Quả nhiên hai con cò vỗ
cánh mang ñược rùa lên không trung.
Lúc bay qua một cái quán nước, những người ngồi ở quán trông thấy cảnh
tượng lạ mắt, vội bảo nhau: - "Ô kìa, có hai con cò tha một cục cứt trâu". Rùa
giận lắm, nhưng nhớ tới lời cò dặn, không dám nói gì hết. Một lát sau, bộ ba bay
qua một cái chợ. Những người ñi chợ thấy vậy bèn reo lên: - "Kìa có hai con cò
tha một con chó chết!"
Lần này rùa nổi giận xung thiên nên không kìm giữ ñược thói cũ của mình,
ñịnh chửi lại một câu thật ñau, nhưng vừa mở miệng thì ñã rơi bịch xuống ñất, bị
người ñi chợ bắt về ăn thịt.
Hai con cò thấy rùa chết bảo nhau:
- Tội nghiệp, chị ấy không chịu nghe lời. Cũng ñáng kiếp cho cái tật ngoa
mồm. Thôi bây giờ chúng ta có thể trở lại ao sen kiếm ăn mà không sợ ai chửi
bới nữa
1
.
KHẢO DỊ
Người Lào cũng có truyện Rùa kết bạn với vịt trời:
Xưa trong hồ Póc-kha-ra-ni có một con rùa và hai con vịt trời. Gặp khi hồ cạn,
hai con vịt trời muốn ñi chỗ khác kiếm ăn. Rùa xin họ ñưa mình ñi theo. Vịt trời
ưng thuận, chỉ dặn là rùa không ñược mở mồm. Cũng như truyện trên, chúng nó
bảo rùa cắn vào giữa một cái gậy rồi hai con cắn hai ñầu, cứ thế bay ñi. Có hai
con chồn trông thấy, nói với nhau, một con nói: - "Kìa có hai con ngỗng tha một
con rùa". Một con trả lời: - "Sao lại nói thế, biết có phải là hai con ngỗng tha
một con rùa hay là một con rùa gánh hai con ngỗng". Rùa giận lộn ruột muốn
chửi, nhưng vừa mở miệng ñã bị rơi xuống chết
2
.
Trong Kinh Tam tạng cũng có truyện Hai con ngỗng và con rùa có phần chắc
là nguồn gốc của hai truyện trên.
1
Theo Lăng-ñờ (Landes), sách ñã dẫn.
2
Theo Hoàng Lâm, Xu-văn thon. Truyện cổ tích Lào.