Sinh khổ
Con người khổ trong sự sinh sống. Người ta khổ từ khi còn là bào thai
trong bụng mẹ. Con phải nằm trong bụng mẹ chật hẹp, cũng là khổ. Mẹ
phải mang nặng đẻ đau biết bao khó nhọc, đó là khổ. Sinh con ra rồi thì cha
mẹ cũng phải khổ. Con người sống trên đời phải mưu kế sinh nhai, cũng là
khổ.
Lão khổ
Khi đến tuổi già thì thân thể trở nên già nua, mắt mờ, tai điếc. Đó là khổ.
Bệnh khổ
Con người phải chịu đau đớn, khổ sở cả về thể xác và tinh thần khi mắc
bệnh. Đó là khổ.
Tử khổ
Khi sắp chết thì sợ hãi tinh thần, ngạt hơi rất khổ. Chết đi rồi thì thân
xác phân hủy, hôi tanh. Gia quyến đau lòng. Đó là khổ.
Ái biệt ly khổ
Con người phải chịu khổ khi yêu mà lại phải chia lìa điều mình yêu,
hàng ngày đem lòng mong nhớ. Đó là khổ. Có hai loại ái biệt ly khổ: sinh ly
(chia lìa nhau khi còn sống) và tử biệt (chia lìa nhau khi chết).
Sở cầu bất đắc khổ (hay cầu bắt đắc khổ)
Con người khổ khi không được toại (bất đắc) nguyện vọng, tham muốn,
khao khát của bản thân (sở cầu). Chẳng hạn, lúc đói thì muốn có cái ăn cái
mặc; lúc no lại muốn giàu sang phú quý.
Oán tăng hội khổ
