Vào giữa và cuối thế kỷ XIX, các trường cao đẳng được xây dựng như là
công cụ hỗ trợ cho hệ thống công nghiệp, mà trong đó lịch sử được đề cập
rộng rãi trong các giáo trình nhằm nuôi dưỡng và thúc đẩy lòng yêu nước.
Những lời thề trung thành, các chứng chỉ giáo viên, cũng như những đòi hỏi
về trách nhiệm công dân được đưa ra nhằm kiểm soát cả chất lượng giáo
dục và chính trị của giáo viên. Tương tự, vào cuối thế kỷ này, các quan
chức của nhà trường, những người không phải giáo viên, đã được giao
quyền kiểm soát sách giáo khoa. Các luật cấm một vài loại sách giáo khoa
được một số bang thông qua. Thí dụ, bang Idaho và Montana đã cấm các
loại sách giáo khoa về các học thuyết tuyên truyền “chính trị”; bang Dakota
đặt ra quy định là các thư viện của trường không được phép lưu trữ các
“cuốn sách hoặc tài liệu cổ vũ chính trị bè phái”.
Đối lập với các tổ chức truyền đạt kiến thức và giáo dục nhằm tạo ra hệ
thống chính thống và tuân thủ là sự xuất hiện dòng văn học của những tiếng
nói bất đồng và phản kháng, được người đọc chuyền tay nhau để chống lại
những rào cản to lớn. Henry George, một công nhân tự học, xuất thân từ
một gia đình nghèo ở Philadelphia, trở thành nhà báo và là nhà kinh tế, đã
xuất bản một cuốn sách năm 1879 và bán được hàng triệu bản, không chỉ ở
Mỹ, mà trên toàn thế giới. Cuốn Progress and Poverty (Sự tiến bộ và nghèo
đói) của ông cho rằng, nền tảng của tài sản là đất đai, mặt hàng này đang
ngày càng bị độc quyền và chính sách thuế đối với đất đai lẽ ra phải mang
lại lợi tức đủ để giải quyết vấn đề nghèo đói, cũng như bảo đảm sự công
bằng về của cải cho cả nước Mỹ. Độc giả có thể không cảm thấy bị thuyết
phục với các giải pháp của ông, nhưng có thể nhìn thấy cuộc sống của mình
từ chính những quan sát của ông:
Thực tế là của cải đã tăng lên mạnh mẽ, mức độ trung bình về tiện nghi, giải
trí cũng như sự cải tiến đã được nâng lên; nhưng những thứ đạt được không
phải trên diện rộng. Tầng lớp hạ đẳng nhất không được chia sẻ những điều
đó… Sự liên quan mật thiết giữa nghèo đói và tiến bộ là một bí ẩn to lớn
