LỊCH SỬ DÂN TỘC MỸ - Trang 541

Khắp nước Mỹ đã diễn ra các cuộc mít-tinh, diễu hành. Những người biểu
tình đã bao vây văn phòng của Rockefeller tại số 26 phố Broadway, New
York. Một mục sư phản đối ngay trước nhà thờ mà Rockefeller thi thoảng
có các bài thuyết giảng và đã bị cảnh sát đánh đập.

New York Times đã có bài xã luận về những sự kiện tại Colorado, thu hút sự
chú ý của quốc tế. Tờ báo này không nhấn mạnh hành động tàn bạo đã diễn
ra, mà phân tích về những sai lầm chiến thuật đã mắc phải. Hai ngày sau,
khi công nhân mỏ có vũ trang xuất hiện trên các đồi quanh khu vực các
quận có mỏ, tờ báo viết: “Với những vũ khí giết chóc của nền văn minh
trong tay những người đầu óc hung bạo, không ai có thể nói trước cuộc
chiến tại Colorado sẽ kéo dài bao lâu, trừ phi bị dập tắt bằng bạo lực… –
Tổng thống cần phải chuyển hướng sự chú ý của ông từ Mexico để có
những biện pháp nghiêm khắc tại Colorado.”

Thống đốc Colorado đã yêu cầu quân đội liên bang đến để vãn hồi trật tự và
Woodrow Wilson phải đồng ý. Vụ này kết thúc và cuộc đình công chấm
dứt. Các ủy ban của Quốc hội vào cuộc điều tra và đã có tới hàng nghìn
trang điều trần. Công đoàn không được công nhận. Tổng cộng 66 người, cả
đàn ông, đàn bà và trẻ em đã bị giết hại. Không một quân nhân hoặc lính
gác mỏ nào bị truy tố.

Dẫu vậy, Colorado vẫn là một điểm nóng về xung đột giai cấp, tiếng vọng
của nó lan đi khắp nước Mỹ. Mối đe dọa về sự nổi loạn mang tính giai cấp
vẫn còn đó, trong các điều kiện sản xuất công nghiệp tại Mỹ, trong tinh thần
nổi dậy không nao núng của tầng lớp lao động – bất kể luật pháp nào được
thông qua, bất kể những cuộc cải cách tự do nào được miêu tả trong sách
vở, bất kể các cuộc điều tra được tiến hành, cũng như những từ ngữ về sự
tiếc nuối và hòa giải được đưa ra.

Tờ New York Times cũng đề cập đến Mexico. Vào đúng buổi sáng mà các
thi thể được phát hiện tại khu lều trại ở Ludlow, các tàu chiến Mỹ đã tấn