CẢM TÍNH VÀ LÝ TÍNH
Đã nói đến cảm xúc, cảm giác và cảm ứng, cũng nên biết cảm tính là
gì.
Cảm tính là tính – nói rộng ra là ý thức, hệ thống tư tưởng – phát lộ
trên cơ sở cảm nghĩ hay cảm giác.
Cảm tính mang theo tình cảm cá nhân và chủ quan. Nó khác hẳn với
lý tính tức là ý thức tư tưởng được suy diễn và chứng minh qua lẽ phải và
sự vật thực tế.
Để nâng cao những nhận thức còn trừu tượng, ta thường nói : « Phải
nâng cao trình độ cảm tính tới trình độ lý tính ». Như thế, có nghĩa là : hoặc
phải xác định nhận thức mơ hồ (trường hợp giữa cảm tính và lý tính thống
nhất với nhau) để kiến tạo một ý-thức-hệ dứt khoát ; hoặc phải khắc phục
những tình cảm cá nhân còn tồn tại để xác định lập trường theo lẽ phải, có
dẫn giải đàng hoàng.
