57
H ti t ni u
MAP 4.1 S i th n
S i th n là gì?
S i th n là s i đư c hình thành trong
đư ng ti t ni u. H u h t s i đư c t o
thành t calci l ng đ ng (c n quang),
còn l i đư c t o ra t struvite (s i san
hô) và tinh th axit uric (không c n
quang).
D u hi u và tri u ch ng
•
Không tri u ch ng.
•
Đau (vùng h v và vùng hông, có
th lan sang vùng sinh d c).
•
Ti u khó.
•
Nhi m trùng ti t ni u (UTI).
•
Đái máu.
Nguyên nhân
•
T phát.
•
Tăng calci máu.
•
Tăng acid uric máu.
•
Tăng oxalat ni u.
•
Nhi m trùng ti t ni u tái phát.
•
Thu c, ví d thu c l i ni u quai.
•
B nh di truy n làm tăng nguy
cơ, ví d b nh th n đa nang.
Các thăm dò
•
Phân tích nư c ti u 24h: đánh giá
n ng đ canxi, acid uric, oxalate và
citrat.
•
CT th n, ni u qu n, bàng quang
(KUB): tìm s i c n quang.
•
Có th dùng siêu âm và UIV.
•
Phân tích thành ph n hóa h c c a
s i.
Bi n ch ng
•
Nhi m trùng ti t ni u tái di n.
•
S i tái phát.
•
T c ngh n.
•
T n thương ni u qu n/H p
ni u qu n.
Tri u ch ng
Đi u tr
Đau
Gi m đau và tamsulosin
M t nư c
Bù d ch đư ng tiêm và đư ng u ng
Bu n nôn/Nôn
Thu c ch ng nôn
- Calci
- Oxalat
- Acid uric
Ch đ ăn ít calci và d ng thu c
l i ni u thiazid n u có th .
Ch đ ăn ít oxalat
Allopurinol
•
Ch n đoán hình nh:
Đ t ng m th n ra da.
Đ t stent ni u qu n xuôi dòng.
•
Ph u thu t:
L y s i ngư c dòng ho c xuôi dòng trong trư ng
h p s i l n ho c s i san hô.
Tán s i ngoài cơ th b ng sóng cao t n (ESWL)
v i s i l n (>0.5cm).
Đi u tr
•
D phòng: Phòng ng a nguyên nhân, VD ch đ ăn ít
calci. Giáo d c v các y u t nguy cơ.
•
Đi u tr thu c:
MAP 4.1 S i th n
Chapter_04.indd 57
08/12/14 5:56 PM
