H N i Ti t
88
Map 5.8 H i ch ng Cushing
Tri u ch ng
•
Khuôn m t hình m t trăng.
•
Béo trung ương.
•
Bư i trâu.
•
M n tr ng cá.
•
Tăng huy t áp.
•
Tăng đư ng huy t.
•
V t r n da.
•
X p đ t s ng.
•
Teo cơ g c chi.
•
Tâm th n.
C n lâm sàng
•
Ch n đoán: cortisol t do nư c ti u,
Nghi m pháp c ch dexamethasone
li u th p ho c li u cao.
•
Máu: công th c máu, nư c ti u-đi n
gi i, ch c năng gan, glucose, lipid.
•
CĐHA: XQ (tìm ki m ung thư ph i và
x p đ t s ng).
•
Khác: đo m t đ xương (DEXA).
Bi n ch ng
•
Loãng xương.
•
Đái tháo đư ng.
•
Tăng huy t áp.
•
Suy gi m mi n d ch.
•
Đ c th y tinh th .
•
R n da.
•
Các v t loét.
H i ch ng Cushing là gì?
Là t p h p các tri u ch ng, d u hi u x y ra khi b nh nhân
ti p xúc lâu dài v i cortisol. Có r t nhi u nguyên nhân gây h i
ch ng Cushing và chúng có th đư c phân lo i thành nguyên
nhân ngo i sinh và n i sinh.
Phân lo i
Nguyên nhân
S d ng thu c, vd. Các glucocorticoid kê
đơn cho b nh nhân hen.
N i sinh
Có th chia thành nguyên nhân ph thu c
adrenocorticotrophic hormone (ACTH) và
không ph thu c ACTH:
•
Ph thu c ACTH:
○
B nh Cushing: x y ra khi ACTH
đư c s n xu t t u tuy n yên. S d ng li u
th p dexamethasone làm test xác đ nh.
○
Ti t ACTH l c ch
(thư ng là ung thư t bào nh ph i)
•
Không ph thu c ACTH:
○
U tuy n thư ng th n.
○
Phì đ i tuy n thư ng th n.
○
Hi m g p: h i ch ng McCune–Albright
○
S d ng Steroid.
Ngo i sinh
Nguyên nhân
MAP 5.8 H i ch ng Cushing
Đi u tr
•
B o t n: giáo d c v b nh.
Khuyên b nh nhân nên h n ch rư u
vì rư u làm tăng n ng đ cortisol.
•
Thu c: ketoconazole, metyrapone, mitotane.
Đi u tr bi n ch ng ví d tăng huy t áp và
đái tháo đư ng.
•
Ngo i khoa: ph u thu t kh i u tuy n yên qua
xương bư m ho c c t tuy n thư ng th n 2 bên đ
lo i b u tuy n thư ng th n, n u đư c ch đ nh.
Chapter_05.indd 88
06/12/14 3:26 AM
