chiến thuộc hạm đội 7 của Mỹ mỗi khi vào tham chiến ở Biển Đông. Cũng
qua cảng này hàng trăm nghìn tấn trang thiết bị quân sự và hàng quân dụng
đã được tiếp tế đưa lên Khe Sanh, Tà Cơn và sang cả đất Lào. Nó cũng là
điểm cực đông của hàng rào điện tử mang tên vị bộ trưởng quốc phòng của
nước Mỹ đã đẻ ra nó.
Người ta có thể hiểu được những nguồn cơn ấy khi tìm hiểu kỹ về địa thế
của vùng đất này.
Quả thật, trên dải đất từ Hoành Sơn vào đến tận Hải Vân không có một con
sông nào như sông Cửa Việt, không có một cửa biển nào như Cửa Việt. Là
hợp lưu của hai con sông Thạch Hãn và Miễu Giang, hai con sông lớn cùng
phát nguyên từ dải Trường Sơn hùng vĩ nên sông Cửa Việt lúc nào cũng dồi
dào nước. Chỗ rộng nhất của nó đến gần cây số, đứng bên này nhìn sang bờ
bên kia cứ ngút ngát cả tầm mắt. Sông có nguồn từ Trường Sơn, nước lúc
nào cũng chảy mạnh nên không bị bồi lấp bao giờ. Chính đó là những điều
kiện hết sức thuận lợi để xây dựng Cửa Việt trở thành một cảng biển lớn
của miền Trung. Và cũng vì vậy, chỉ gần một ki- lô- mét sông sát biển đã có
ba hải cảng được xây dựng. Phía ngoài cùng nằm sát biển là quân cảng chỉ
dành riêng cho tàu Mỹ. Lúc nào ở đây cũng có vài chiếc tàu lớn đang tiếp
dầu, tiếp đạn hoặc vào bảo dưỡng sau những chuyến hải hành dài ngày trên
biển. Trong đó có cả những tuần dương hạm và khu trục hạm tên tuổi lẫy
lừng của hạm đội 7. Lui vào bên trong là quân cảng của ngụy. Đây là căn cứ
tiếp vận lớn nhất của quân khu Một với hàng nghìn tấn hàng hóa, đạn dược
mỗi ngày cho các lực lượng đang chiến đấu ở vùng giáp ranh với miền Bắc
xã hội chủ nghĩa của ta. Bên trong cùng là cảng dân sự nằm cách xa hẳn hai
quân cảng. Vì là vùng chiến sự ác liệt nên cảng dân sự Cửa Việt không còn
sầm uất như xưa mà trở nên hết sức tiêu điều, vắng vẻ.
Đi dọc theo hai chi lưu của sông Cửa Việt này tàu bè có thể lên đến tận
Cam Lộ, Ba Lòng. Đặc biệt là có thể đến được những cứ điểm cực kỳ quan
trọng trong hệ thống phòng thủ ở đây là Đông Hà, Ái Tử, Quảng Trị, La
Vang. Vì vậy quân cảng Cửa Việt không chỉ là nơi giao nhận hàng hóa quân
