C. MÁC VÀ PH. ĂNGGHEN TOÀN TẬP - TẬP 1 - Trang 262

khác nhau". Câu "nhữg mặ khác nhau củ nhà nư?c là nhữg quyề lự khác nhau" là
mộ chân lý có tính chấ kinh nghiệ và không thểtrình bày là mộ phát hiệ triế họ đ?
ợ. Câu này cũg tuyệ nhiên không thểtoát ra, vớ tưcách là kế luậ, từtiế trình tưtư?
ng trư?c đ đ?ợ. Nhưg do chỗcơthểđ?ợ trình bày nhưlà "sựphát triể củ ý niệ", do
chỗban đ?u nói vềnhữg sựkhác biệ củ ý niệ rồ sau đ lạ xen vào mộ cái gì cụthể
"các quyề lự khác nhau", nên tạ ra cái vẻbên ngoài tự hồnhư ởđy mộ nộ dung xác
đ?nh
đ có đ?ợ sựphát triể củ nó. Sau câu: "Tín niệ rút cái nộ dung xác đ?nh đ?c
biệ củ mình từnhữg mặ khác nhau củ cơthểnhà nư?c", Hê-ghen lẽra không cầ phả
nói "cơthểy", mà phả nói: "cơthể vớ tính cách là cơthể, là sựphát triể củ ý niệ"
v.v.. ít ra, đề mà Hê-ghen nói ởđy cũg áp dụg cho bấ kỳcơthểnào, và trong trư?ng
hợ cụthểnày, không mộ vịngữnào có thểcho phép gắ chữ"này" vào chủthể Kế
quảmà ngay từđ?u Hê-ghen đ cốhư?ng tớ chính là ởchỗquy đ?nh cơthểlà chếđ?
chính trị. Nhưg không có chiế cầ nào có thểbắ từý niệ chung là cơthểtớ ý niệ xác
đ?nh là cơthểnhà nư?c hoặ chếđ? chính trị, và không bao giờcó thểbắ đ?ợ chiế
cầ đ. Câu mởđ?u nói về"nhữg mặ khác nhau củ cơthểnhà nư?c", nhữg mặ này
sau đ đ?ợ quy đ?nh là "nhữg quyề lự khác nhau". Vì vậ, đề đ nói chỉlà đề sau đy:
"nhữg quyề lự khác nhau củ cơthểnhà nư?c" hoặ “cơthểnhà nư?c củ nhữg quyề
lự khác nhau” "là chếđ? chính trị" củ nhà nư?c. Chiế cầ đ tớ "chếđ? chính trị"
không phả đ?ợ bắ từ"cơthể, "ý niệ” “hữg sựkhác biệ" củ nó, v.v., mà từkhái niệ đ
đ?ợ giảđ?nh trư?c: "nhữg quyề lự khác nhau” "cơthểnhà nư?c".

Thậ vậ, Hê-ghen chỉlàm có cái việ là hòa tan khái niệ "chếđ? chính trị vào

trong cái ý niệ trừ tư?ng chung "cơthể ’, nhưg xét theo bềngoài và theo ý kiế củ
chính ông thì từ"ý niệ chung", ông đ phát triể mộ cái hoàn toàn xác đ?nh. Ông đ
làm cho chủthểcủ ý niệ biế thành sả phẩ củ ý niệ, thành vịngữcủ ý niệ. Ông phát
triể tư tư?ng củ mình không phả từđ?i tượg, mà cấ tạ đ?i tượg củ mình theo mẫ
mự củ tư duy đ làm xong công việ củ nó, - hơ nữ, đ làm xong công việ củ nó trong
lĩh vự lô-gích trừ tượg. Nhiệ vụ[củ Hê-ghen] không phả là phát triể cái ý niệ nhấ
đ?nh, xác đ?nh, vềchếđ? chính trị mà là lậ mố quan hệgiữ chế đ? chính trịvà ý
niệ trừ tượg, làm cho nó trởthành mộ khâu trong chuỗ phát triể củ ý niệ - đề đ là
mộ sựthầ bí hóa rõ rệ.

Mộ quy đ?nh khác là: "nhữg quyề lự khác nhau" "đ?ợ quy đ?nh bở bả tính

củ khái niệ" và vì vậ, cái phổbiế "đ? ra" chúng "mộ cách tấ yế". Như vậ, nhữg
quyề lự khác nhau đ?ợ quy đ?nh không phả bở "bả tính riêng" củ chúng, mà bở
mộ bả tính khác. Tính tấ yế cũg vậ, nó đ?ợ rút ra không phả từbả chấ riêng củ