C. MÁC VÀ PH. ĂNGGHEN TOÀN TẬP - TẬP 1 - Trang 327

vịtrí đ?i lậ củ đ?ng cấ.

Trong vịtrí thứhai củ mình, đ?ng cấ là chính phủđ?i vớ nhân dân, nhưg là

chính phủđ?ợ mởrộg. Đ là vịtrí bả thủcủ đ?ng cấ. Đ?i vớ nhân dân, bả thân đ?ng
cấ là mộ bộphậ củ quyên hành chính, nhưg sao cho đ?ng thờ vớ đề đ, chúng lạ có
mộ ý nghĩ nữ: đ?i vớ chính phủ chúng là nhân dân.

Trên đy, ở §300, Hê-ghen đ xác đnh "quyề lậ pháp là mộ tổg thể. Các đ?ng

cấ thì thậ sựlà tổg thểđ, là nhà nư?c trong nhà nư?c, nhưg chính trong đ?ng cấ, lạ
bộ lộra rằg nhà nư?c không phả là tổg thể mà là có tính nhịnguyên. Đ?ng cấ đ?i
biể cho nhà nư?c trong cái xã hộ không phả là nhà nư?c. Nhà nư?c chỉđ?n thuầ
mộ quan niệ mà thôi.

Trong lờ chú thích [cho §302], Hê-ghen nói:

“ộ trong nhữg chân lý lô-gích quan trong nhấ là: mộ yế tốnhấ đ?nh, có vịlrí cự đan khi thểhiệ ra là mặ đ?

i lậ, thì lạ không còn là mặ đ?i lậ nữ, mà là mộ yế tốhữ cơ do chỗnó đ?ng thờ cũg là cái trung gian".

(Nhưvậ, yế tốđ?ng cấ, thứnhấ, là cái cự củ nhân dân đ?i vớ chính phủ nhưg

thứhai, nó đ?ng thờ cũg lạ là cái trung gian giữ nhân dân và chính phủ hoặ là mặ
đ?i lậ trong nộ bộ
bả thân nhân dân. Sựđ?i lậ giữ chính phủvà nhân dân đ?ợ sựđ?i
lậ giữ đ?ng cấ nhân dân làm môi giớ. Đ?i vớ chính phủthì đ?ng cấ là nhân
dân, nhưg đ?i vớ nhân dân thì đ?ng cấ lạ là chính phủ Vì nhân dân đ?ợ trình bày
nhưlà mộ quan niệ, như là mộ sựtư?ng tư?ng, mộ ả tư?ng, mộ sựđ?i diệ - nhưlà
nhân dân đ?ợ đ?i diệ, hoặ nhưlà nhữg đ?ng cấ vớ tưcách là mộ quyề lự đ?c thù,
tách rờ nhân dân hiệ thự, - cho nên tình hình đ đng xóa bỏsựđ?i lậ hiệ thự giữ
chính phủvà nhân dân. Nhân dân đ?ợ trình bày ở đy, cũg như nhân dân trong
cơthểđ?ợ xem xét trên kia, đ?ợ xế đ?t sao cho không có ý nghĩ quyế đ?nh nào cả)

"Khi bàn đ?n vấ đ? đng đ?ợ xem xét ởđy thì việ đ?t mặ này lên hàng đ?u lạ càng quan trọg, bở vì cái

thiên kiế khiế ngư?i ta xem xét đ?ng cấ chủyế theo quan để sựđ?i lậ giữ chúng vớ chính phủ- làm như thểđ

chính là vịtrí bả chấ củ đ?ng cấ,- là thiên kiế rấ phổbiế, nhưg cũg hế sứ nguy hiể. Yế tốđ?ng cấ chỉthông qua

chứ năg môi giớ củ mình, mớ tựbiể lộra là mộ cái hữ cơ tứ là mộ cái đ?ợ coi là tổg thể Do vậ, bả thân sựđ?i

lậ cũg bịhạxuốg thành cái vẻbềngoài. Nế như sựđ?i lậ ấ - trong chừg mự nó tựbiể hiệ ra - đ?ng chạ đ?n

không phả chỉmộ cái bềngoài, mà trên thự tếcòn là mộ sựđ?i lậ có tính chấ thự thể thì nhà nư?c nhấ đ?nh sẽđ

đ?n chỗdiệ vong. - Cái dấ hiệ nói lên rằg sự đ?i kháng không mang tính chấ nhưvậ, theo bả chấ củ sựvậ, là

tình hình sau đy: sựđ?i kháng phát sinh khi nào nhữg mặ xung đ?t vớ nhau không phả là nhữg yế tốchủyế củ

cơthểnhà nư?c, mà là nhữg sựvậ đ?c thù hơ và không quan trọg, và lòng ham muố là cái vẫ gắ liề vớ nộ dung