có đệ tử của Khang Hữu Vi, cử nhân Lương Khải Siêu, Lâm Húc, tiến
sĩ ngự sử giám sát đạo Sơn Đông Dương Thâm Tú, còn có em ruột
Khang Hữu Vi là Khang Quảng Nhân, có trung thư nội các Dương
Nhuệ, Đàm Tự Đồng, con trai của cố tuần phủ Hồ Bắc Đàm Kế
Tuần đều đã dạy học lâu năm, nhất là Đàm Tự Đồng là người
xuất sắc trong đám quần kiệt, được đốc thần Trương Chi Động
khen ngợi nhất, khâm phục nhất. Nay Hoàng thượng muốn đất
nước giàu mạnh, không tích cực thu phục nhân tài, thanh trừ tệ nạn
kéo dài lâu ngày không được. Chỉ riêng phái phản đối hiện nay,
dâng sớ tấu đối với vi thần, hống hách ngăn cản, theo ý kiến
thần, cùng với kỳ thần là cái đích của trăm mũi tên ở thượng thư
phòng, chi bằng thần từ chức trước, thỉnh Hoàng thượng anh minh
thăng chức bổ nhiệm Đàm Tự Đồng phò tá thánh cung, bình trị
thiên hạ, đây là điều mà gần đây vi thần cảm nhận được từ sự kích
thích của các bên, buộc phải tấu bày, xin cho phép thần được từ
chức ngay.
Nói đoạn nước mắt như mưa. Vừa nghe sư phụ có ý ra đi, Quang
Tự vừa khóc vừa nói:
- Hiện nay thời cuộc nguy ngập, phải dựa vào sư phụ cùng bàn đại
kế, tại sao lại có lời như vậy? Nếu sư phụ ra đi, há chẳng phải là
trẫm mất đi cánh tay đắc lực, mất đi tai mắt hay sao? Nhật Bản
mượn gió bẻ măng, cưỡng ép nước Đại Thanh ký kết điều ước với
chúng, Lý Hồng Chương lại đứng về phía kẻ địch, sợ Nhật Bản như
sợ cọp, hắn và Nhật Bản ký kết khế ước, hai tay cung kính dâng
đảo Đài Loan cho chúng, trẫm không có mặt mũi nào nhìn chúng dân
cả nước nữa, sư phụ nhất định không được về quê mới phải.
Lại nói về đế quốc Nhật Bản, từ năm 1868 trải qua việc Minh
Trị duy tân đã bước vào con đường của chủ nghĩa tư bản, nhanh
chóng chĩa thẳng mũi dùi xâm lược vào Triều Tiên và Trung Quốc.
Chính phủ Nhật Bản định ra “chính sách đại lục” nhằm vào việc