- Nay ta phải kiên quyết cầu trị, mưu cầu giầu mạnh, không
phá cách dùng người và quảng khai ngôn luận thì không thể được.
Quang Tự nghe Thế liền nói:
- Sau này phàm là thuộc thần công sĩ thứ, hễ có ý kiến đối với
tình hình thời sự đất nước đều có thể khải tấu bất cứ lúc nào,
ngày mà i sẽ ban bố dụ chỉ, sư phụ thấy Thế nào?
Ông Đồng Hòa nói:
- Nước ta đất đai bao la, sản vật phong phú, dân chúng đông đúc,
lại có năm nghìn năm lịch sử văn minh, nếu gắng sức nỗ lực chấn
hưng thì Minh Trị của Nhật, Pie đại đế của Nga sao có thể vượt lên
được?
Quang Tự nói:
- Nào ngờ vận nước không hay, dân chúng vô phúc, cứ gặp phải lũ
tiểu nhân Từ Đồng, Lý Hồng Tảo, nhất là Lý Liên Anh, lúc nào
cũng ở bên Thái hậu, nói ra nói vào gây chuyện cãi vã khiến cho
triều cương bất chấn, các cường quốc thừa cơ tiến vào, đúng là
vật tất tự rữa trước rồi sau mới sinh giòi.
Ông Đồng Hòa nói:
- Sau chiến tranh Giáp Ngọ, Khang Hữu Vi tụ tập bạn đồng
nhân, từng dâng lên rất nhiều thư nhưng đều có đại thần ngăn
cản, không được ngự giám, nhân dân do kém hiểu biết đều chế
giễu ông ta là thằng điên. Thần nghe nói khi ở Quảng Đông, Khang
Hữu Vi đã từng lập học xá Trường Hưng, Trương Chi Động tổng đốc
Lưỡng Quảng đối với Khang Hữu Vi càng thêm kính trọng. Sau lại
dạy học ở Quế Lâm, Quảng Tây, lập Cường Học hội ở Bắc Kinh.
Quan gia không hiểu thời Thế đã ra nghiêm lệnh cấm chỉ, trong đó
