CHIẾN THẮNG BẰNG MỌI GIÁ - THIÊN TÀI QUÂN SỰ VIỆT NAM- ĐẠI TƯỚNG VÕ NGUYÊN GIÁP - Trang 239

địa hình rừng núi ở Việt Bắc, quân lính của ông chỉ có thể được tiếp tế bằng
cách sử dụng dân công mang vác. Ông đã tính ít nhất phải cần đến một triệu
dân công nhưng không phải là động viên thường trực. Đa số dân công vẫn
có thể tiếp tục công việc sản xuất nông nghiệp cho đến lúc nào được gọi đi
phục vụ. Chỉ cần một lực lượng thường trực độ 100.000 người luôn luôn có
mặt ở Tổng hành dinh và các đơn vị chiến đấu trong những thời kỳ không có
giao chiến lớn giữa quân đội Pháp và Việt Minh. Trong thời gian có chiến
sự, dân công sẽ chuyên chở từng chặng từ nơi phân phối đến nơi tiếp nhận.
Võ Nguyên Giáp phải huy động một số dân công rất lớn, không thể ước tính
được. Họ di chuyển không ngừng trên cùng một con đường, họ học được
cách mang vác, chuyên chở rất năng suất, chở được nhiều mà mất ít thời
gian. Tuy nhiên, sử dụng dân công thì cũng phát sinh vấn đề mới. Họ phải
được tuyển lựa, tổ chức thành đội ngũ, kiểm soát và nuôi ăn. Do đó phải tính
toán trong tổng số lương thực vận chuyển được thì phải dành đến 90% cho
dân công.

Dưới sự lãnh đạo của Võ Nguyên Giáp, các sĩ quan ngành hậu cần tính

toán trọng lượng tối đa mà một dân công có thể mang vác được. Mỗi người
mang 25 kg gạo và từ 15 đến 20 kg vũ khí, đạn dược, mỗi ngày đi được 25
km trên địa hình dễ dàng và 20 km vào ban đêm, tức 17 kg gạo và từ 10 đến
15 kg vũ khí đạn dược đi được khoảng 15 km ban ngày và 12 km vào ban
đêm trên địa hình rừng núi. Đến đó gạo sẽ chuyển sang xe trâu chở được
khoảng 350 kg đi vào đường mòn, mỗi ngày đi được 12 km. Ngựa chở yếu
hơn trâu nhưng nhanh hơn. Mỗi xe ngựa chở được khoảng 220 kg và mỗi
ngày đi được gần 20 km. Không có phương tiện hiện đại, Võ Nguyên Giáp
quay về các phương tiện nguyên thủy, dùng sức người hay súc vật để đáp
ứng nhu cầu tăng lên không ngừng của quân đội.

Trong năm 1948 và những tháng đầu năm 1949, Võ Nguyên Giáp tập

trung suy nghĩ về chiến lược và chiến thuật, hậu cần và huấn luyện bộ đội.
Người Pháp vẫn không có hoạt động gì đáng kể để có thể đẩy lùi sự uy hiếp
của Việt Minh. Đến tháng 5/1949, Chính phủ Pháp phái Georges Revers,