1048
- Ôi! Ta nhờ có anh mà sống. Thế mà anh lại vì ta mà chết. Vậy ta còn mặt
mũi nào mà sống lấy một mình nữa.
Trong một cơn xúc ñộng ñến cực ñiểm, bà liền chạy ra khỏi chùa rồi nhảy
xuống biển tự vẫn.
Thấy mẹ chết, hai cô con gái than khóc rất thảm thiết rồi cũng nhảy xuống
biển chết theo.
*
* *
Mấy ngày sau, những người dân chài ở cửa Cờn vớt ñược xác ba người ñàn
bà. Nhìn kiểu ăn mặc và nhờ những tin tức nhận ñược, các quan chức cũng ñoán
ra ñó là ba mẹ con bà hoàng hậu Đế Bính. Cũng vào lúc ấy, những người dân ñịa
phương còn tìm thấy xác sư ông tự tử trong ngôi chùa trên ñảo. Quan sở tại sau
khi mở cuộc ñiều tra, dần dần cũng vén ñược tấm màn bí mật bao phủ lấy câu
chuyện éo le trong ngôi chùa cổ. Về sau, ñể kỷ niệm những người ñàn bà tiết
liệt, dân chúng ñã tạc tượng ba mẹ con, lập ñền thờ gọi là ñền Cờn. Trong ñền
cũng có cả tượng nhà sư ñể nhắc ñến một kẻ vừa là ân nhân, vừa là nạn nhân của
họ
1
.
KHẢO DỊ
Truyện này theo một vài bản Thần tích khác thì có một số tình tiết không
giống với truyện kể trên:
Ví dụ theo Đại Càn quốc gia Nam-hải tứ vị ngọc phả lục thì có bốn người
nhảy xuống biển: Hồng ñại nương (hoàng hậu), Hồng Mai, Hồng Hạnh (công
chúa), Hồng thị (cung nữ), họ trôi giạt vào xã Hương-cần (Nghệ-an). Sư bảo tiểu
ra cứu sống. Sư cho ở phòng riêng cấm mọi người không ñược vào; như thế ñã
ñược một năm rưỡi. Mẹ con thường nấu cháo cho nhà chùa. Một hôm sư tụng
niệm khuya thấy không bưng cháo lên, vào bếp thấy mẹ con nằm ngủ, bèn bước
nhẹ ñến lấy cháo. Không ngờ từ ñó Hồng ñại nương có mang. Sư hối hận bỏ ñi
mất. Mẹ thẹn nhảy xuống biển chết cùng các con và cung nữ. Hoặc theo Tứ
thánh miếu sự tích của xã Đại-trạch (Bắc-ninh) thì sau khi ba mẹ con bíu vào
ñược tấm ván trôi giạt vào cửa Cờn ñược sư ở ñấy cứu chữa nuôi dưỡng chu
toàn. Ở chùa có một chú tiểu thấy hoàng hậu ñẹp bèn cưỡng dâm. Hoàng hậu
xấu hổ nhảy xuống biển tự tử, hai con cũng nhảy theo. Hòa thượng trụ trì ở chùa
vì chú tiểu mà mang tiếng, cũng xấu hổ nhảy xuống chết luôn.
1
Theo lời kể của người Nghệ-an. Thần tích xã Lý-trai; và Lê Hữu Trác. Thượng kinh ký sự.
