1095
làm vợ. Lúc có mang vua lại ñi vắng. Sắp ñẻ thì cô chị ghen tuông có âm mưa
sẵn, bèn bày cho em nút tai bằng nhựa, gắn mắt bằng sáp. Công chúa ñẻ ra một
lúc 99 con trai và 1 con gái, mỗi ñứa chỉ bằng con mối. Cô chị bỏ chúng vào một
cái vò ñem bỏ lên rừng, và nói dối là em ñã sinh ra những cái ñinh và những ñồ
vật vô giá trị khác chỉ ñáng vứt bỏ. Lúc về nghe tin ấy, vua bèn sai người ñưa vợ
mình vào rừng chôn sống, chỉ chừa có cái ñầu. Một vị thần giúp cho nàng sống.
Còn những ñứa con thì ñược một ông già nhặt về nuôi. Khi chúng biết làm việc,
chúng bèn giúp ông làm ruộng. Một lần chúng làm cho em gái mình một con
ngựa gỗ. Cô cưỡi lên ngựa cầu nguyện ít câu, tự nhiên ngựa gỗ biết ñi, cuối cùng
ngựa dẫn cô ñến chỗ người ñàn bà bị chôn, cô ñào lên dẫn về cho các anh, bấy
giờ họ mới biết ñó là mẹ. Càng lớn cô gái càng ñẹp, cô nổi tiếng về nhan sắc, về
tài trí và phúc ñức. Trong thời gian ấy thì vua lấy cô chị của vợ, khi nghe tiếng
ñồn về cô gái lạ, bèn cất công ñi tìm. Gặp cô, ñược nghe kể câu chuyện 99 chàng
trai và 1 cô gái do một người ñàn bà ñẻ ra, vua mới biết là bị lừa. Vua muốn gặp
vợ cũ ngay, nhưng bị cô gái ngăn cản. Mãi về sau, cô cũng cho gặp ñể mẹ mình
tự quyết ñịnh lấy, nhưng cô buộc bố phải giáng người chị của mẹ thành nữ nô.
Truyện của người Xla-vơ (Slaves) lưu hành ở Nga và Phần-lan (Finlande):
Có ba nàng công chúa cùng nhau trò chuyện, tự bảo mình nếu trở thành vợ vua
I-văng thì sẽ ñẻ con như thế nào. - "Tôi sẽ ñẻ chín ñứa thần ñồng", cô út là Mác-
pha ñáp. Vua nghe lỏm ñược, bèn lấy cô út làm vợ. Một hôm vua ñi săn vắng,
vợ vua ñẻ ra ba ñứa con trai có phép thần. Một mụ phù thủy (ba-ba i-ya-ga) vào
làm bà mụ, thay vào ba con chó con, rồi vứt mấy ñứa bé lên rừng gần một cây
sên. Việc này diễn lại hai lần nữa, cũng thế. Đến lần cuối cùng, người mẹ giấu
ñược một ñứa con mình vào ống tay áo trước khi người ta tới. Vua hai lần trước
kiên nhẫn chờ xem, ñến lần thứ ba thì thất vọng, bèn sai bỏ vợ vào thùng quẳng
xuống biển. Thùng trôi vào bờ, ñứa bé lớn phổng lên từng giờ một, làm vỡ
thùng. Nó cầu thần cho xuất hiện một thành phố có lâu ñài, vườn tược, v.v... Mọi
việc ñều ñược như nguyện, hai mẹ con sống ñầy ñủ tại ñây. Một hôm có bọn ăn
mày ñi qua ñược Mác-pha tiếp ñãi tử tế. Gặp vua I-văng, chúng kể mọi chuyện
cho vua hay. Trong khi vua tỏ ra chú ý lắng nghe thì mụ phù thủy - có con gái
lấy I-văng sau khi ñuổi vợ cũ - nói: - "Đó là một sự lạ, nhưng tôi còn thấy có sự
lạ hơn thế: có tám ñứa thần ñồng ở trong một rừng cây nọ gần cây sên". Bọn ăn
mày khi trở lại, lại kể chuyện này với Mác-pha. Mác-pha bảo con: - "Đó là
những ñứa anh của con do mẹ ñẻ ra ñấy!". Người con chuẩn bị hành trang ñi
tìm. Mác-pha bèn làm cho nó nhiều bánh nướng nhồi với sữa của mình. Thằng
bé tìm thấy các anh nó trong một cái hang. Đưa bánh cho ăn, các anh nó nhận ra
mùi sữa của mẹ. Bèn dẫn nhau về. Bọn ăn mày lại về nói với vua rằng ở lâu ñài
