1252
188. CÁI VẾT ĐỎ TRÊN MÁ CÔNG NƯƠNG
Ngày ấy có một ông thượng thư ñầu triều nổi tiếng là người nghiêm khắc và
hách dịch. Ông có tính nóng như lửa. Đã thế ông lại có quyền "tiền trảm hậu
tấu" nên không khỏi giết oan một số người vô tội. Trong triều ngoài quận người
ta coi ông như vị hung thần. Mỗi lần ông thét ñao phủ chém một người nào, thì
dù là kẻ thân thiết nhất cũng không ai có thể can ñược, cho nên những người ở
gần ñều sợ ông như cọp.
Ông thượng có một sở thích ñệ nhất là món hát bội. Ngày ấy chưa có rạp
tuồng bán vé cho công chúng vào xem như sau này, cho nên các nhà quyền quý
thường nuôi gánh hát riêng. Chẳng những ông thích xem hát mà còn tự tay biên
soạn nhiều vở tuồng, vì vậy ông cũng có một gánh hát trong nhà. Trong số ñào
kép của gánh hát này thì có kép Châu là một tay xuất sắc. Kép Châu tuổi trẻ tài
cao, thường ñược người xem tán thưởng về hát hay múa dẻo, nhất là ñám nữ
giới mỗi lần thấy anh thủ vai chính trên sân khấu thì thường mê như ñiếu ñổ về
cả thanh lẫn sắc.
Ông thượng không có con trai, chỉ có một cô con gái rất xinh tên là Nhung.
Cũng như thói thường của mọi nhà quyền quý khác, ông chăm dạy cho con mọi
ñiều công, dung, ngôn, hạnh. Thấy con gái thông minh và tài hoa, ông yêu dấu
rất mực. Đến nỗi hàng ngày hút thuốc, nếu không có thuốc do con ông quấn thì
ông hút không ngon. Tuy nhiên, một việc oái oăm ông không bao giờ ngờ tới là
cô Nhung ñược ông dạy dỗ chăm sóc là thế lại thầm yêu trộm dấu kép Châu. Về
phần kép Châu tuy biết thân phận hèn kém, tuy biết tính mạng treo ñầu sợi tóc
cũng không nỡ vô tình với công nương. Hai bên ñã nhiều lần kín ñáo gặp gỡ và
cũng ñã từng chỉ non thề biển, quyết sống chết có nhau.
Một hôm ông thượng ăn mừng thọ. Ngoài tiệc tùng ñãi khách như thường lệ,
còn có một ñêm hát bội ñặc biệt diễn một vở do ông biên soạn. Thủ vai chính
không có ai khác ngoài kép Châu. Trong khi ñào kép ñang cố gắng trổ tài trên
sân khấu thì ông thượng chăm chú cầm chầu. Hứng thú, ông ñốt hết ñiếu này
sang ñiếu khác. Bỗng chốc số thuốc quấn sẵn ñựng trong một cái hộp bằng vàng
ñã hết nhẵn, ông bèn sai lính hầu vào bảo công nương quấn tiếp cho ông mười
ñiếu nữa.
Nhưng tên lính hầu ñi quá lâu làm cho ông sốt ruột. Cho ñến khi hắn bưng
ñược hộp thuốc vào, ông mắng ngay:
- Mày ñi ñâu mà lâu thế?
Tên lính hầu ñáp: