1300
năm, cũng như một truyện trên kia, khi làm phận sự rửa bát, anh cũng cầm sọt
xóc lên xóc xuống. - "Xóc thế vỡ mất thôi!". Cô gái than. Anh thắng cuộc
1
.
Cũng cùng một mô-típ trên nhưng khác hình ảnh, có truyện của người Ma-rốc
(Maroc): Công chúa Sát-sa hay là Mát-cút-sa:
Một công chúa rất ñẹp nhưng cũng rất ác, tuyên bố chỉ lấy người nào làm cho
mình nói, nếu không, trong hạn một ñêm phải chém ñầu. Những chàng trai
khinh suất chết vì việc này khá ñông, phơi ở cổng thành ñã ñến 93 thủ cấp. Một
ông vua nước láng giềng có bảy người con trai. Do biết việc trên, nên trước khi
chết vua di chúc lại dặn con không ñược vượt quá biên giới. Người con cả lên
nối ngôi, một hôm ñi săn ở núi, không ngăn ñược tò mò, bèn vượt qua, rồi phi
ngựa ñến kinh thành. Một bà già ở một hang gần ñấy cản lại nhưng hắn không
nghe, chỉ gửi ngựa và túi vàng lại, rồi tiến vào xin ñược thử thách. "Đã biết ñiều
kiện chưa?", vua láng giềng hỏi - "Biết". Bèn ñưa vào, ñi qua bảy tấm màn. Ở
ñây cuộc thử thách không tiến hành ban ngày mà là ban ñêm. Hoàng tử cùng
công chúa ngồi ăn uống với nhau nhưng không ai nói một câu. Trời sáng, sắp
ñến giờ ñọc kinh, hoàng tử bị ñiệu ñi xử tử. Hoàng tử thứ hai ñến lượt mình lên
ngôi, cũng lại ñi và cũng thất bại bỏ xác. Bốn người em khác cũng lần lượt lên
ngôi và cũng chịu rơi ñầu. Hoàng tử út thề quyết báo thù. Sau khi lên ngôi,
chàng cũng ra ñi, nhưng xin vua láng giềng hạn cho trong bảy ngày. Vì hắn giỏi
chơi ñàn nên vua cho ở một ngôi nhà xinh ñể ñánh ñàn. Ngày thứ sáu, công chúa
vẫn không nói một câu. Nhưng những con chim bồ câu sau khi ñược nghe những
bài ñàn bèn nói với nhau: - "Làm sao ñể cứu cái anh chàng cho chúng ta nghe
những tiếng ñàn êm tai kia khỏi chết?"- "Làm sao?", con khác hỏi. - "Chúng ta
hãy ñến giả bộ xin anh ta xử cho một việc, thế nào rồi công chúa lại chẳng tham
gia". Sang ngày thứ bảy, những con bồ câu ñến ñậu ở cửa sổ xin phân xử: chúng
tôi có ba chị em chia của, con thứ nhất ñòi chiếm 3/6, con thứ hai chiếm 2/6, còn
lại 1/6 thì con kia không chịu. Xin anh phân xử hộ. Hoàng tử út nói: - "Phải chịu
như thế. Nghe nói, công chúa tức mình vì mình vốn thông hiểu luật lệ và phong
tục, vội cãi: - "Xử như thế là sai, phải chia như thế này này...". Viên quan ngồi
sau màn ghi chép ngay lời nói của công chúa. Thế là hoàng tử thắng cuộc, mang
công chúa về làm vợ
2
.
1
Theo Doãn Thanh, Lê Trung Vũ. Truyện cổ Dao, ñã dẫn.
2
Theo Mô-ha-mét En Pha-si (Mohamed El Fasi) và Đéc-men-ghem (Dermenghem - Truyện
cổ tích Pha-dít (Ma-rốc).
