490
79. BÙI CẦM HỔ
Vào thời nhà Lê có một anh chàng nghèo khổ quê ở Kẻ-treo sát chân núi
Hồng-lĩnh tên là Hổ. Lúc còn nhỏ Hổ có ñi học dăm ba chữ với một cụ ñồ già.
Lớn lên Hổ sống một thân một mình không cha mẹ anh em gì cả. Cuối cùng
chàng phải sinh nhai bằng nghề giữ trâu bò cho xóm, gia sản chỉ có một cái tù
và, một con dao và một cái giỏ.
Chàng ñược xóm làng dựng cho một túp lều ngã ba ñịa ñầu sát chân núi.
Trước lều có treo một cái mõ lớn. Hàng ngày sáng dậy cơm nước xong. Hổ ñánh
một hồi mõ ra hiệu cho tất cả các nhà ñem trâu bò ra ngã ba ñể chàng ñưa lên
núi cho ăn cỏ. Chiều lại khi mặt trời vừa gác núi. Hổ lùa ñàn súc vật về làng.
Đến ngã ba là chàng hết phận sự vì con nào tự ñộng về nhà con nấy không lạc
nữa.
Tuy có khó nhọc, nhưng Hổ cảm thấy vui thích. Ngoài tiền gạo chàng còn có
lộc. Tháng Giêng, ngày Tết hay mỗi khi nhà nào có giỗ, họ thường ñem thức ăn
ñến biếu chàng. Vì thế, Hổ vẫn ñược chè mật cơm nếp ăn luôn.
Một hôm trời tối, có ông thầy ñịa lý ñi tìm huyệt ñất lỡ ñộ ñường, ghé vào túp
lều của Hổ xin nghỉ chân. Hổ vui vẻ nhường chiếu nhường giường cho ông nằm,
lại nhân sẵn có chè xôi dọn ra mời ông ăn. Luôn mấy ngày, ông thầy sáng ñi tìm
ñất, tối về ăn ở trong lều của Hổ. Thấy anh chàng tốt bụng, ông thầy mới tính
chuyện tạ ơn. Ông hỏi Hổ: - "Anh có muốn làm quan không?'' - "Tôi thế này -
Hổ ñáp - cũng ñủ chán, còn làm quan làm gì nữa". - "Ồ làm quan sướng nhiều
chứ! Còn võng lọng ngựa xe. Kẻ hầu người hạ, còn vợ con ruộng vườn, chứ có
phải như thế này ñâu. Nghe thầy ñịa lý nói bùi tai. Hổ tiếp: - "Người như tôi thì
làm quan thế nào ñược.". Ông thầy ñáp: - "Ta làm nghề ñịa lý, ta có tìm ñược
một kiểu ñất ''chân trắng làm ngự sử?" chỉ vài mươi ngày là phát. Ta thấy anh
tốt lại có phúc tướng, ta muốn cho anh kiểu ñất ñó".
Thấy Hổ không nói gì, thầy lại hỏi: - "Anh có biết mả cha mẹ ở ñâu không?" -
"Có biết mả mẹ".
Qua ngày sau, thầy ñịa giao cho chàng một quan hai tiền bảo ñi sắm ngay ñồ
cải táng. Chàng nghe lời, lập tức trả bò cho xóm không chăn nữa ñể cùng thầy
ñịa cất mả mẹ. Luôn mấy ngày cả xóm rất phiền vì thiếu người chăn trâu bò cho.
Cuối cùng họ cũng kiếm ñược người thay.
Và họ ñuổi Hổ ra khỏi lều ñể cho người kia ở
1
.
1
Đoạn này theo Mạnh Sào Quan. Tài liệu ñã dẫn.
