984
154. TẤM CÁM
Ngày xưa, có Tấm và Cám là hai chị em cùng cha khác mẹ. Hai chị em suýt
soát tuổi nhau. Tấm là con vợ cả, Cám là con vợ lẽ. Mẹ Tấm ñã chết từ hồi Tấm
còn bé. Sau ñó mấy năm thì cha Tấm cũng chết. Tấm ở với dì ghẻ là mẹ của
Cám. Nhưng dì ghẻ của Tấm là người rất cay nghiệt. Hàng ngày, Tấm phải làm
lụng luôn canh, hết chăn trâu, gánh nước, ñến thái khoai, vớt bèo; ñêm lại còn
xay lúa giã gạo mà không hết việc. Trong khi ñó thì Cám ñược mẹ nuông chiều,
ñược ăn trắng mặc trơn, suốt ngày quanh quẩn ở nhà không phải làm việc nặng.
Một hôm người dì ghẻ ñưa cho hai chị em mỗi người một cái giỏ bảo ra ñồng
bắt con tôm cái tép. Mụ ta hứa hẹn: - "Hễ ñứa nào bắt ñược ñầy giỏ thì thưởng
cho một cái yếm ñỏ!".
Ra ñồng, Tấm nhờ mò cua bắt ốc ñã quen nên chỉ một buổi là ñược ñầy giỏ
vừa cá vừa tép. Còn Cám thì ñủnh ñỉnh dạo hết ruộng nọ sang ruộng kia, mãi
ñến chiều vẫn không ñược gì.
Thấy Tấm bắt ñược một giỏ ñầy, Cám bảo chị:
- Chị Tấm ơi chị Tấm! Đầu chị lấm, chị hụp cho sâu, kẻo về dì mắng.
Tin là thật, Tấm bèn xuống ao lội ra chỗ sâu tắm rửa. Cám thừa dịp trút hết tép
của Tấm vào giỏ của mình rồi ba chân bốn cẳng về trước. Lúc Tấm bước lên chỉ
còn giỏ không, bèn ngồi xuống bưng mặt khóc hu hu.
Bấy giờ Bụt ñang ngồi trên tòa sen. Bỗng nghe tiếng khóc của Tấm liền hiện
xuống hỏi:
- Con làm sao lại khóc?
Tấm kể sự tình cho Bụt nghe. Bụt bảo:
- Thôi con hãy nín ñi! Con thử nhìn vào giỏ xem còn có gì nữa không?
Tấm nhìn vào giỏ rồi nói:
- Chỉ còn một con cá bống.
- Con ñem con cá bống ấy về nhà thả xuống giếng mà nuôi. Mỗi bữa, ñáng ăn
ba bát thì con ăn hai, còn một ñem thả xuống cho bống. Mỗi lần cho ăn, con nhớ
gọi như thế này:
Bống bống, bang bang
Lên ăn cơm vàng cơm bạc nhà ta,
Chớ ăn cơm hẩm cháo hoa nhà người
không gọi ñúng như thế nó không lên, con nhớ lấy!
