một số nơi, rất nhiều khu nhà đã bị phá hủy, một số lượng lớn đàn ông, phụ
nữ, trẻ em đã bị chết và thương vong.”
Tướng Santa Anna rút chạy về phía Huamantla, tại đó một trận chiến khác
lại nổ ra. Một trung úy bộ binh viết thư cho bố mẹ kể lại chuyện đã xảy ra
sau khi một viên sỹ quan tên là Walker bị giết chết trong trận giao tranh:
Tướng Lane… ra lệnh chúng con “trả thù cho cái chết của anh chàng
Walker dũng cảm, cho phép… lấy tất cả những gì mà chúng con có thể
chạm tay vào”. Mọi người vừa mừng vừa sợ khi thực hiện mệnh lệnh của
ông ta. Đầu tiên các quán bán rượu bị phá tung, sau khi nốc rượu say sưa,
đủ trò bậy bạ đã diễn ra. Đàn bà con gái bị lột truồng và cưỡng hiếp. Đàn
ông bị bắn chết… tài sản, nhà thờ, cửa hiệu, nhà ở bị lục soát và cướp bóc
bừa bãi… Xác người, xác ngựa nằm la liệt, trong khi mấy tay lính say xỉn,
la hét và phá phách nhà cửa hoặc đuổi theo những người Mexico tội nghiệp
đang phải cố bỏ nhà, bỏ của chạy trốn tìm chỗ thoát thân. Con hy vọng sẽ
không bao giờ phải bắt gặp lại khung cảnh đó. Con có một cảm giác thảm
hại đối với bản chất con người… và điều đó cũng làm cho con lần đầu tiên
cảm thấy xấu hổ về đất nước mình.
Các biên tập viên tờ Chronicles of the Gringos đã tóm tắt thái độ chung của
lính Mỹ đối với cuộc chiến:
Mặc dù họ tình nguyện tham gia cuộc chiến và rất nhiều người cảm thấy
vinh dự vì những cam kết của họ đối với việc chịu đựng vô vàn khó khăn
gian khổ của chiến trận, cũng như hành động đúng đắn là người lính, tại
một đất nước thù địch, nhưng họ vẫn không thích thú gì quân đội, họ cũng
không ưa gì cuộc chiến tranh và nói chung, họ cũng không thích gì Mexico
hoặc người Mexico. Và đây là quan điểm chung của đại đa số: không thích
thú gì khi trở thành binh lính, phẫn nộ với các kỷ luật và hệ thống đẳng cấp
của quân đội, muốn thoát ra và trở về nhà.
