CHƯƠNG II
NGHỀ VIẾT VĂN Ở NƯỚC TA HIỆN NAY
Văn chương hạ-giới rẻ như bèo
TẢN-ĐÀ
Thưa bạn, tôi vốn không ưa những chuyện buồn. Tôi nghĩ buồn
thường phá hoại, vui mới kiến-thiết. Vậy nếu bạn thấy cuối chương
trước và đầu chương này đều có giọng hơi buồn, thì thực không
phải tại tôi, mà tại vấn-đề vậy.
Trong chương trên, tôi đã dẫn một đoạn của Vũ Bằng về tình cảnh
của nhà văn lớp trước. Đây lại xin phép ông dẫn thêm một đoạn
nữa:
“Có những nhà văn-nghệ viết bài cả tháng cho báo mà được ba đồng
một người khách từ quê ra tỉnh mỗi lần vài chục cây số mất hàng đồng mà
hàng nửa năm không đem về cho nhà được lấy một xu; lại có anh viết, viết
viết mà cứ nhịn đói dài người ra, phải ăn phở hàng tháng để trừ cơm rồi kết
cục, đến cuối năm, giao-thừa không có tiền trả, xuýt bị hàng phở, phang
cho một trận”.
Vũ Bằng không nói quá đâu. Ngay ở Sài Gòn, nơi “tiền rừng bạc
bể” này, năm 1939, một anh bạn tôi đảm-nhiệm phụ-trương văn-
chương cho một nhật-báo có tiếng mà mỗi tháng chỉ được lãnh có
năm đồng, một anh khác đem một truyện ngắn bán cho một tờ tuần
báo, được chủ-nhiệm trả bằng một tô phở, một ly cà-phê và vài lời
an-ủi.
Thời này còn khá hơn một chút. Muốn xét kỹ, tôi xin phân-biệt
văn-nhân làm năm hạng:
- Nhà thơ
- Nhà soạn kịch
- Nhà viết tiểu thuyết
