H ti t ni u
62
MAP 4.4 T n thương th n
T N THƯƠNG TH N M N(CKI)
T n thương th n m n là gì?
Là s suy y u th n trong m t th i gian dài và không h i
ph c. Ch c năng th n ngày càng kém đi theo th i gian.
N u không đư c đi u tr , b nh nhân cu i cùng s ti n
tri n thành b nh th n giai đo n cu i (ESKD).
Nguyên nhân
•
B t c b nh th n nào cũng có th d n đ n CKI.
•
Viêm c u th n.
•
Tăng huy t áp.
•
Đái tháo đư ng.
•
U ác tính.
•
B t thư ng gi i ph u c a đư ng d n ni u.
•
B nh di truy n, VD b nh th n đa nang.
D u hi u và tri u ch ng
Thi u ni u/ vô ni u/đa ni u, bu n nôn và nôn, lú l n, tăng
huy t áp, phù n ( ngo i vi và ph i), m t m i, có v kim
lo i trong mi ng, sút cân không ch ý, ng a da, nám da,
nh p th Kussmaul (toan chuy n hóa), thi u máu.
Investigations
•
GFR.
•
Bloods: FBC, U&Es, creatinine, calcium and phosphate
levels, ESR, CRP, immunology, virology.
•
Urinalysis: blood, protein, glucose, leucocytes and nitrites;
Bence Jones proteinuria (multiple myeloma).
•
Imaging: ultrasound scan.
•
Renal biopsy.
Treatment
•
Conservative: smoking cessation, low salt diet, maintain
psychological wellbeing.
•
Medical:
○
Treat underlying cause and complications.
○
Control blood pressure.
○
Treat anaemia.
○
Treat acidosis (with sodium bicarbonate).
○
Treat hyperphosphataemia (with phosphate binders).
•
Surgical: dialysis (haemodialysis or peritoneal dialysis),
renal transplantation.
Complications
•
Anaemia.
•
Hypertension.
•
Renal bone disease.
•
Metabolic acidosis.
•
Stroke.
Trư c th n
T i th n
Sau th n
Gi m th tích máu
•
Xu t huy t
•
B ng
•
Dùng thu c l i ti u
S c
•
Nhi m trùng
•
S c tim
Gi m tư i máu
•
H i ch ng gan th n
•
S d ng NSAID.
Oedematous conditions
•
Heart failure
•
Nephrotic syndrome
B nh c u th n
•
Viêm c u th n
•
Viêm m ch máu
•
B nh ph c h p mi n
d ch, ví d lupus ban đ h
th ng (SLE)
T n thương m ch máu
•
H p m ch th n 2 bên
•
B nh mách máu nh
•
Tăng huy t áp ác tính
B nh lý ng th n-k th n
•
Ho i t ng th n c p
•
Viêm th n k c p
T c ngh n ni u qu n
•
S i
•
Kh i u
T c ngh n c bàng quang:
•
S i
•
Kh i u
•
Phì đ i TLT lành tính
•
Ung thư TLT.
T c ngh n ni u đ o
•
Kh i u
•
Co th t
T N THƯƠNG TH N C P(AKI)
T n thương th n c p là gì?
Khi th n b m t ch c năng trong m t kho ng th i gian ng n (vài ngày đ n vài tu n) và có
đ c đi m là gi m đ t ng t m c l c c u th n (GFR) và tăng n ng đ creatinin, ure máu.
T n thương này có th h i ph c. AKI có th đư c chia thành trư c th n, t i th n và sau
th n, do nhi u nguyên nhân khác nhau.
Nguyên nhân
Signs and symptoms
Oliguria/anuria, nausea and vomiting, confusion, hypertension, abdominal/flank pain, signs
of fluid overload, e.g. - jugular venous pressure (JVP).
Investigations
•
GFR.
•
Bloods: FBC and platelets, U&Es, creatinine, calcium and phosphate levels, ESR, CRP,
immunology, virology.
•
Urinalysis: blood, protein, glucose, leucocytes and nitrites, Bence Jones protein.
•
Imaging: ultrasound scan.
Treatment
•
Maintain renal blood flow and fluid balance.
•
Monitor electrolytes.
•
Treat underlying cause; classify AKI with RIFLE criteria (Risk, Injury, Failure, Loss,
End-stage renal disease).
•
Stop all nephrotoxic drugs.
Complications
•
Metabolic acidosis.
•
Hyperkalaemia.
MAP 4.4 T n thương th n
•
Angiotensin converting
enzyme (ACE)
inhibitor use
•
Multiple myeloma
•
Nephrotoxic drugs
•
Peripheral nerve damage.
•
Carpal tunnel syndrome.
•
Oedematous states.
•
Depression.
•
Hyperphosphataemia.
•
Pulmonary oedema.
Chapter_04.indd 62
08/12/14 5:56 PM
