HAI MƯƠI BA THÁNG NĂM KINH
THÀNH THẤT THỦ
CUỐI năm 1884. Tại Bắc-kỳ, quân Pháp thất-bại, Trung-
tá Herbinger thua trận ở Lạng-sơn. Đại-tướng Négrier bị
thương.
Một bức điện kể rõ những việc này của Đại-tướng Brière
de L’Isle gửi về Pháp-đình làm cho dư-luận nôn-nao, Nghị-
viện họp Đại-hội-đồng. Thủ-tướng Jules Ferry, người chủ-
trương việc đánh lấy Bắc-kỳ, ngồi ghế Chánh-phủ tại Nghị-
viện không khác một tội-nhân ngồi tại trường-hình. Bị công-
kích luôn mấy giờ. Jules Ferry cố cãi để bênh-vực cái chính-
sách thực-dân của mình.
Kết-quả, Nghị-viện bỏ phiếu không tín-nhiệm.
Nội-các Jules Ferry đổ.
Brisson lên lập Nội-các mới. Việc đầu tiên mà ông làm là
cử Thống-soái De Courcy mang đại quân sang chiếm cứ Bắc-
kỳ. De Courcy được quyền kiêm-quản cả quân-bị lẫn ngoại-
giao ở Đông-dương.
Ngày mồng 1 tháng Sáu 1885, Thống-soái tới vịnh Hạ-
long. Nhưng cuộc chiến-tranh Trung-Pháp đã gần tàn. 26
tháng Sáu, Thống-soái gửi bức điện sau này về Paris :
« Mang một lữ-đoàn lính Ả-rập vô Huế, mồng 1 tháng Bảy tới
Thuận-an ; mồng 3 tháng Bảy tôi vào bệ-kiến vua Việt-
nam ».
Thống-soái De Courcy tuy mới tới Bắc-kỳ được một
