Không ai biết điều này nghĩa là gì. Liệu đó là một điều dị thường khó
hiểu, hay là điều gì đó quan trọng hơn? Walter bay sang Đan Mạch, để thu
thập một số trầm tích cuối kỷ Phấn trắng từ một vùng vách đá vôi tên là
Stevns Klint. Ở Stevns Klint, giai đoạn kết thúc của kỷ Phấn trắng để lộ một
lớp đất sét có màu đen đặc và mùi như cá chết. Khi mà mẫu vật bốc mùi ở
Đan Mạch được phân tích, cả chúng nữa cũng chứa hàm lượng iridium cao
khủng khiếp. Một bộ mẫu thứ ba, từ Đảo Nam của New Zealand, cũng cho
thấy iridium “tăng mạnh” vào cuối kỷ Phấn trắng.
Theo lời một đồng nghiệp, Luis phản ứng trước tin này “như con cá mập
ngửi thấy mùi máu”; ông cảm thấy cơ hội về một phát hiện vĩ đại. Cha con
nhà Alvarez xoay vần các giả thuyết. Nhưng tất cả những gì họ có thể nghĩ
ra hoặc không hợp với dữ liệu sẵn có hoặc bị loại bỏ bởi các xét nghiệm sau
đó. Rồi cuối cùng, sau gần một năm bế tắc, họ đã đi tới giả thuyết va chạm.
Vào một ngày bình thường như mọi ngày 65 triệu năm trước, một thiên
thạch có chiều rộng sáu dặm đã đâm vào trái đất. Nổ tung khi va chạm, nó
giải phóng ra năng lượng tương đương với một trăm triệu megaton chất nổ
TNT, hay hơn một triệu lần sức công quá của quả bom H mạnh nhất từng
được thử nghiệm. Tàn dư từ vụ nổ, bao gồm iridium trong thiên thạch đã tan
tành, trải khắp địa cầu. Ngày trở thành đêm, và nhiệt độ giảm mạnh. Kéo
theo là một cuộc tuyệt chủng lớn.
Cha con nhà Alvarez viết ra những kết quả từ Gubbio và Stevns Klint, rồi
gửi chúng cùng với giải thích đề xuất của họ cho tạp chí Science. “Tôi còn
nhớ đã làm việc cật lực để khiến tài liệu đó vững chắc hết mức có thể,”
Walter nói với tôi.
***
Nghiên cứu của nhà Alvarez, “Nguyên nhân từ bên ngoài trái đất của vụ
tuyệt chủng kỷ Phấn trắng và kỷ Đệ tam”, được xuất bản vào tháng 6 năm
1980. Nghiên cứu gây ra rất nhiều sự phấn khích, vượt xa ranh giới của
ngành cổ sinh vật học. Những tạp chí chuyên ngành từ tâm lý học lâm sàng
tới khoa học bò sát đã đăng lại những phát hiện của nhà Alvarez, và không
lâu sau đó ý tưởng về một thiên thạch chấm dứt kỷ Phấn tráng đã xuất hiện
