1217
như trong giấc mộng của vua cha. Cuối cùng vua cho Si-va Đát lên ngôi thay
mình.
Truyện của người A-va-rơ (Avares) ở núi Cô-ca-dơ (Caucase):
Một hoàng tử cưỡi một con ngựa thần ñến một nơi thấy ñêm sáng như ban
ngày. Lấy làm lạ, hoàng tử nhìn thấy giữa cánh ñồng vắng có một vật sáng rực,
nhặt lên thì ra ñó là một chiếc lông. Hoàng tử hỏi ngựa: - "Có nên nhặt không?"
- "Nếu nhặt sẽ ñau khổ, không nhặt cũng thế". Bèn giắt lên mũ. Đến một thành
phố, hoàng tử nằm ngủ giữa ñồng. Vua và triều thần nước này ñều lấy làm lạ vì
ñêm cũng sánh như ngày, bèn sai lính ñi tìm. Lính ñưa hoàng tử về, vua hỏi, anh
trao chiếc lông. Vua buộc hoàng tử ñi tìm cho ra người có chiếc lông lạ này.
Ngựa cho hoàng tử biết ñó là cô con gái vua Biển, mỗi ngày nàng cùng hai chị
hóa làm bồ câu bay ñến một hồ nọ ñể tắm. Vậy rình khi cô xuống nước phải
chiếm lấy bộ quần áo lông thì có thể buộc cô theo mình. Hoàng tử chiếm ñược
cô gái ñem về cho vua. Vua muốn lấy nàng làm vợ. Cô ra ñiều kiện: - "Ai muốn
lấy tôi phải trẻ lại thành người hai mươi tuổi", - "Làm sao ñể cho trẻ lại?", vua
hỏi, - "Đào một giếng sâu năm mươi thước ñổ ñầy sữa bò rồi xuống tắm". Khi
giếng sữa ñã làm xong, vua ngần ngại không dám xuống, bèn sai dẫn ñến một
ñôi vợ chồng già bắt xuống tắm. Trở lên họ quả trẻ lại. Vua liền nhảy vào giếng
sữa thì bị chết ñuối. Tình tiết này tương tự với một truyện của Ý (Italia) (xem
Khảo dị truyện số 92, tập III).
Truyện của người Thổ-nhĩ-kỳ (Tures) ở Nam Xi-bê-ri (Siberie):
Một anh chàng có số phận phiêu lưu kỳ lạ. Một lần bị sóng ñánh giạt lên một
ñảo hoang. Đi ít lâu gặp một cụ già ngồi than khóc - "Sao lại khóc?", anh hỏi, - "
Ta có ñứa con giống như anh, nó ñã chết, anh sẽ là con ta, cõng hộ ta với", -
"Không ñủ sức vì ñói quá", - "Đến ñàng kia có cây, ăn quả nó sẽ lại sức". Anh
ăn xong, ông già bảo: - "Mang hộ ta lên vai ñến một thành phố gần ñây thôi".
Anh vừa cõng ñã bị lão ñánh - "Sao lại ñánh tôi?", - "Mày là ngựa, từ giờ phải
ñể ta cưỡi". Anh ñành phải cõng. Đến một nơi thấy dân ở ñây cũng có người
ñược cõng như thế. Ở lại ñây sau nhiều năm, một hôm anh gặp một cây phong
có quả chín. Đói sẵn, anh ăn vào bị say lảo ñảo làm cho lão mất thăng bằng. Anh
mời lão ăn, ăn xong lão mất trí, anh quật lão xuống rồi giết ñi.
Lại trôi nổi ñến một nơi nọ. Vào một lâu ñài, khi mở cổng sau ngoảnh ra ñồng,
anh thấy một cái hồ ở giữa ñồng. Anh ngồi dưới một gốc bạch dương, bỗng thấy
có ba con thiên nga từ trên trời bay xuống ñậu trên bờ. Hai con bước xuống
nước thành hai cô gái, gọi: - "Mau xuống ñi!" Nhưng thiên nga thứ ba ñáp: - "Có
mùi ñàn ông ở ñâu ñây!", "Không, họ ở cách ñây xa lắm!". Nghe nói thế, thiên
nga bèn cởi áo lông bước xuống nước hóa thành cô gái. Lập tức anh chui ra khỏi
chỗ trốn cướp lấy áo. Cô gái hoảng hốt kêu lên: - "Tôi ñã bảo mà, thế mà hai chị
