403
ñưa ñây này". - "Cứ ñưa ngay cho nó ñi!". Lão hà tiện quát. Thế là Cuội chuồn
với túi vàng. Đi thật xa, Cuội móc túi lấy bốn năm ñồng vàng, chôn làm bốn
năm chỗ trên ñường ñi, rồi bẻ một cành cây cầm tay. Một người cưỡi ngựa ñi
quá, hắn vụt roi xuống: "Đưa ñây ñồng vàng'". Rồi làm cho người kia thấy mỗi
một cái vụt roi lại ñược một ñồng tiền vàng. Người kia ñòi ñổi ngựa lấy roi, hắn
ñể cho người kia nằn nì chán mới chịu ñổi, rồi phóng ngựa ñi mất. Đến một nhà
giàu, Cuội xin gửi con ngựa vào chuồng. Đêm lại lấy một ít tiền vàng rắc vào
cứt ngựa, sáng dậy mượn chủ cái rổ. Lão nhà giàu cho người rình, thấy hắn sàng
phân ngựa ra vàng thì ñòi mua ngay con ngựa, ngã giá một ngàn ñồng vàng. Hắn
lấy tiền ñi thật xa. Gặp hai ông bà già, hắn khoe mình có phép "cải lão hoàn
ñồng". Để cho họ tin, hắn dùng nhiều tiền thuê hai mẹ con nhà nọ: trong khi cho
cô gái núp sau màn, ở ngoài này hắn làm bộ gõ chày vào người bà mẹ ñoạn bảo
người ấy bước vào sau màn, chốc sau cô gái bước ra nói những lời cảm ơn thày
ñã làm phép cho mình trở nên trẻ và ñẹp. Thấy vậy, hai ông bà già kỳ kèo xin
hắn làm phép cho. Hắn ñòi một ngàn ñồng vàng. Sau khi gõ xong, hắn bắt họ
phải ngồi im trong hai tiếng ñồng hồ thì phép mới nghiệm, nhân dịp ñó hắn ba
chân bốn cẳng chạy trốn.
Hành ñộng của Cuội ñến tai nhà vua, vua ra lệnh bắt hắn bỏ vào túi ném sông.
Trong khi chờ mặt trời lặn (là lúc thực hiện cuộc hành hình), bọn lính treo túi lên
cây rồi ñi uống rượu. Nghe tiếng chân voi ñi tới hắn kêu; - "Ta không làm thái tử
ñâu!". Người cưỡi voi hỏi: - "Gì thế?". Đáp: - "Vua không có con nối, bắt tôi về
nuôi làm thái tử, mà tôi thì không muốn tí nào" - "Tôi thay vào có ñược không?"
- "Được, nhưng phải chịu treo lên cây như thế này người ta mới ñưa về cung" -
"Được". Thế là Cuội ñánh voi ñi thật xa, ñâm cho voi chết, rồi khoét rộng bụng
voi cho kền kền chui vào rỉa thịt. Như truyện của ta, khi chim vào ñông thì lấy
giẻ nút lại. Cuội cũng ñược chim ñưa lên không trung và sau ñó dặt xuống giữa
sân rồng. Vua nhận ra Cuội: - "Hôm trước ta ñã sai dìm ngươi rồi kia mà!". Đáp
- "Quả có thế, nhưng vua Thủy (na-ga) ñã cứu tôi lên và tặng con voi bay". - "Ta
có thế cưỡi ñi ñây ñi ñó ñược chăng?" - "Nếu cho tôi làm thái tử thì ñược". Vua
thích thú khi xác voi ñưa lên không, nhưng khi tò mò rút cái nút giẻ thì chim lục
tục bay ra làm cho hắn rơi xuống chết. Cuội lên ngôi, từ ñó bỏ thói ñi lừa, người
ta gọi là vua anh minh
1
.
Người Ấn-ñộ có hai truyện:
a) Một anh chàng có nuôi một con chim rất khôn. Khi ñi làm ñồng, vợ chồng
anh buộc một cái ñiếu vào chim, thế là chim mang thức hút ñến cho chủ. Có sáu
người ñi qua thấy vậy, bèn mua con chim 300 ru-pi. Một hôm, họ buộc 300 ru-pi
vào chim, bảo chim mang ñến một nơi nọ. Chim không mang ñến ñó mà lại
mang tiền về cho chủ cũ. Anh chàng lấy ra trong số ñó 100 ru-pi cho con bò của
1
Theo Truyện dân gian Miến-ñiện. Sách ñã dẫn.
