735
chủ quán quen mùi, cướp lấy cái bình, nhưng lần này bị quỷ xông ra ñánh, phải
van xin trả lại cả cái bình trước.
Mấy ñứa con người Bà-la-môn lẻn vào buồng cha tranh nhau lật bình ñể ăn
bánh ngọt, chẳng may ñể rơi vỡ tan tành. Người Bà-la-môn lại lên rừng. Thương
tình, nữ thần cho một cái bình thứ ba có phép làm vọt ra sữa ngọt. Bố con ñem
sữa ñi bán lấy tiền tiêu. Một hôm ông quan dò biết việc ñó liền bắt anh ta mang
bình ñến dự lễ cưới con gái mình rồi chiếm lấy bình. Nhờ có phép mầu nhiệm
của cái bình thứ hai nên người Bà-la-môn lại bắt viên quan trả lại cái bình cũ
1
.
Người Pháp có một số truyện cũng tương tự với truyện Chàng ñốn củi và con
tinh. Dưới ñây là một truyện mà hầu hết các dân tộc châu Âu ñều kể gần giống
nhau:
Một người nghèo, ñông con, bỏ ñi lang thang kiếm cách nuôi gia ñình. Một vị
thần gặp anh giữa ñường nghe trình bày nỗi khổ thì thương hại, cho một cái
khăn có thể gọi ra ñược thức ăn. Về dọc ñường, vào nghỉ ở quán, anh ñể lộ sự
mầu nhiệm của cái khăn, bị chủ quán ñánh tráo vào một cái khác. Cũng như các
truyện trên, cái khăn mang về không có kết quả gì và hắn lại ñi tìm thần. Lần thứ
hai, ñược thần cho một con lừa có phép sinh ra vàng, nhưng cũng bị lão chủ
quán ñổi mất. Lần thứ ba, ñược một cái gậy với hai câu phù chú:
"
Ta-pa-la-pau-
tau
"
thì gậy ñánh vào kẻ thù;
"
A-la-pau-tau
"
thì gậy dừng lại. Cuối cùng, gậy
phang cả nhà chủ quán gẫy tay chân, chúng phải van lạy và trả tất cả những thứ
ñã ăn trộm của anh, mới ñược tha.
Truyện của người Tây-ban-nha (Espana) có một ít tình tiết hơi khác:
Ông Luy-rô mất hết sản nghiệp, trước tình cảnh nghèo túng và sự giày vò của
vợ con, toan treo cổ ở cây ô-liu. Một con ma hiện ra cho một gói tiền. Ở ñây
cũng có một lão chủ quán ñánh tráo mất. Bị vợ ñánh, ông lại ñịnh ñi thắt cổ. Ma
lại cho một chiếc chiếu gọi ñược thức ăn ngon; rồi lần thứ ba cho một cái gậy có
thể tự ñộng ñánh kẻ thù theo ý muốn. Sau khi lấy lại những vật ở tay chủ quán,
Luy-rô về nhà. Con thấy bố không có gì, xông ra ñánh chửi, bị gậy của bố phang
cho ngã xuống nền nhà. Vợ xông lại cũng bị gậy ñánh chết. Quan ñến bắt, cũng
bị gậy giết. Quân ñội của nhà vua kéo về cũng bị gậy ñánh cho thất ñiên bát ñảo.
Nhưng chúng rình lúc Luy-rô ngủ, ñến trói gô lại. Khi người ta ñưa ñi treo cổ thì
ông lại tìm thấy gậy và sai khiến ñược gậy làm cho ñao phủ bị giết, những người
1
Truyện này theo Sát-téc-gi (Chatterji) Dưới những cây xoài thì bà Chúa Tiên sau khi nghe
lời khẩn cầu của anh chàng, tặng cho một cái bình có thể làm ra mưa kẹo. Bị chủ quán ñánh
tráo, anh lại xin ñược Chúa Tiên một cái bình khác có thể gọi quỷ ñến, nhờ ñó lấy lại ñược
bình cũ. Một chủ ñất làm lễ cưới vợ cho con, nghe tin, mời anh ñến nhờ làm hộ kẹo. Anh xin
vào một buồng kín ñể làm nhưng chủ ñất cho người rình biết, bèn chiếm lấy bình của anh.
Hôm cưới, anh mang cái bình thứ hai ñến gọi quỷ ra ñánh cả hai họ và chủ ñất, buộc nó phải
trả cho mình cái bình kia.
