830
mới thấy họ ñến sát một cái giếng hoang bên cạnh ñường. Thốt nhiên họ ñội cả
mâm, lội vùng xuống giếng, rồi thoáng một cái ñã biến mất. Vừa kinh ngạc, vừa
sợ hãi, người lính vội ñi suốt ñêm trở về báo lại tình hình cho quan biết.
Sáng hôm sau, Long hạ lệnh cho một toán lính huyện tới tát cạn cái giếng ấy.
Họ ra sức tát suốt cả một ngày. Nhưng thật là lạ lùng! Tát ñược bao nhiêu nước
lại ñầy ắp bấy nhiêu. Mấy ngày sau nữa công việc cũng không nhích lên ñược tý
nào. Bọn lính huyện cảm thấy rất chán nản. Một ñêm nọ, vào giữa canh khuya,
một người lính nằm ngủ bỗng thức giấc thấy có hai con quỷ ñang ngồi vắt vẻo
trên cành cây nói chuyện với nhau. Một con hỏi: - "Nếu chúng nó kéo tới ñông
thì có tát cạn chăng?". Con kia ñáp: - "Nhiều người cũng vô ích thôi. Chỉ có
rồng mới có thể tát cạn, ngoài ra không có cách nào khác".
Người lính bèn ñem câu chuyện ấy trình lên quan. Long nói ngay:
- Chính ta là rồng ñây! Ta sẽ thân hành tát cạn giếng.
Nói xong Long cưỡi ngựa về tận nơi. Sau khi xem xét tình hình, quan xắn áo
quần cầm lấy gầu tát lấy tát ñể. Quả nhiên chỉ một mình Long ñã làm cho nước
giếng dần dần cạn thấu ñáy. Nhưng khi giếng cạn hết, cả quan và lính ñều không
tìm thấy quỷ. Giữa ban ngày, quỷ có phép tàng hình, mắt người không thể nhìn
thấy ñược. Nhưng ñêm ñến, quỷ lại dựa vào tối trời, lẩn lút trốn nấp trong các
hang hốc làm cho Long và lính hầu tìm hết hơi mà không ra. Họ thắp ñuốc lên
nhưng bó ñuốc nào hễ ñưa vào cửa hang cũng ñều tắt ngấm, không thể chụm lên
ñược. Long sực nhớ tới món tặng vật bèn mở túi lấy "mặt trời" ra treo lên ñầu
ngọn tre. Lập tức cả một vùng sáng rực như ban ngày. Nhưng vì là ban ngày nên
quỷ lại tàng hình lọt khỏi con mắt của mọi người. Sau cùng Long nhớ ñến món
tặng vật thứ hai. Vừa ñưa ra khỏi túi, "mặt trăng" tỏa một thứ ánh sáng dịu mát
vào khắp mọi nơi. Long liền mang "mặt trăng" ñi lần xuống giếng, tiến vào các
hang các hốc. Dưới ánh sáng trăng, quỷ ñành lộ mặt, không thể tàng hình nổi.
Cho nên chỉ một chốc, chưa giập miếng bã trầu, quan và lính ñã tóm ñược hai
con quỷ. Chính ñó là hai con xà tinh quen thói hại người, thường dùng một cái
hang ở ñáy giếng làm sào huyệt. Trước mặt Long, hai con quỷ cúi ñầu van lạy
xin quan sinh phúc tha cho tính mạng, từ rày không dám làm hại ai nữa. Long
sai lính giải chúng ñi ñày thật xa. Từ ñây dân huyện ấy sống yên ổn
1
.
KHẢO DỊ
Một truyện của người Mèo Hang rồng có một số tình tiết tương tự với truyện
trên:
1
Theo Lăng-ñờ (Landes), sách ñã dẫn, và lời kể của người Bình-ñịnh.