937
tường rồi dâng hương. Nửa ñêm thần Lợn xuất hiện, nhưng vừa tới gần thì ñã bị
Quan Đế từ trong tranh bước xuống chém làm ba khúc
1
.
Vũ Ngọc Phan cũng kể truyện một thần Lợn - con lợn thành tinh - mỗi năm
làng cũng phải hiến một người con gái chưa chồng. Một anh học trò nghèo ñi
qua ñền ñúng vào lúc một cô gái bị ñưa ñến ñền. Anh cầm dao ngồi ăn với thần
Lợn, có bọn "tiểu yêu" của nó hầu hạ. Thừa lúc thần Lợn không ñể ý, anh chém
cho nó một nhát gãy chân. Thần hiện nguyên hình là một con lợn, chạy trốn mất.
Cả làng ñổ ra, theo vết máu ñi tìm, cuối cùng bắt ñược con lợn chén thịt. Còn
chàng trai và cô gái về sau lấy nhau
2
.
Một loạt truyện khác tuy khác nội dung nhưng vẫn cùng cấu trúc, nhất là hình
ảnh nộp mạng người cho ma quỷ:
Truyện Ma rai:
Có một con ma rai ở trong hang ñá, dân chúng phải cúng mỗi tháng một mạng
người. Đến phiên nhà nọ, nhà chỉ có một mẹ góa con côi. Hai mẹ con không
muốn rời nhau, nên cả hai cùng ñi, mỗi người cầm một bó ñuốc vào ñến cửa
hang. Ma vốn sợ lửa nên bảo họ ñừng ñưa vào.
Hai mẹ con không nghe, cầm ñuốc tiến thẳng vào, ma sợ chạy ra ngoài ñồng,
chết thành con ruồi
3
.
Truyện Muỗi thần gần giống với truyện trên:
Cạnh ñộng Toàn-sơn có một hang rất sâu có con muỗi thần to bằng con bê.
Hàng tháng làng phải nộp một mạng người ñể cho con quái vật "chích huyết làm
rượu, lấy thịt làm ñồ nhắm".
Một hôm ñến phiên nhà nọ cũng chỉ có hai mẹ con. Mẹ thương con cùng ñi
với con. Đến nơi hai người ñem mía ăn, chờ muỗi thần. Ăn xong ñốt bã mía ñể
sưởi, không ngờ khói luồn vào hang, hun chết quái vật. Sau ñó, Diêm vương bắt
y hóa thành muỗi, từ ñó muỗi chuyên chích trộm máu người
4
.
Một loạt truyện khác, tuy không có hình ảnh nộp mạng ñịnh kỳ nhưng cũng
gần gũi với các truyện trên.
Truyện Con bà Dằn:
Tại xã Phú-khê (Cẩm-khê) có một cái ñộng bà Dằn hay ăn thịt người. Người ta
ñánh nhau với nó, nhưng hễ chém ñứt ñầu hay tay chân thì những bộ phận ấy tự
tìm về và dính lại với nhau như cũ.
1
Truyện cổ tích và truyền thuyết An-nam, ñã dẫn.
2
Truyện cổ tích Việt-nam.
3
Theo Bản khai của tổng Thanh-xuyên.
4
Theo Truyện cổ dân gian Việt-nam, tập I
