LỊCH SỬ VĂN MINH TRUNG HOA - Trang 43

[10]

lẽ tác giả cho lời các sử gia viết về thời Xuân Thu trở về sau “mới

gần đáng tin”? Thời Xuân Thu từ 770 đến 225 trước T.L. (Goldfish).

[11]

Will Durant bảo trích đoạn ấy trong cuốn Book of History (Thư Kinh),

nhà xuất bản W.G. (?), nhưng chúng tôi tra Thư Kinh không thấy. (ND).

[12]

Không rõ tác giả rút tài liệu ở đâu. (ND).

[13]

Vua Thành Thang diệt vua Kiệt và lập nên nhà Thương. (Goldfish).

[14]

Bản tiếng Pháp: “Inventeur desbatonnetes” (người chế tạo ra những

gậy nhỏ). Tôi đoán là quản bút. Mới đầu người Trung Hoa dùng dao khắc
chữ lên thẻ tre; tới đời Thương dùng những cái que có đầu nhọn chấm vào
một thứ sơn viết lên thẻ tre – tức như quản bút – sau tới đời Tần mới dùng
những cành trúc đầu cắm lông để nhúng vào sơn viết lên lụa. (ND).
[Cũng có thể là đôi đũa. Bản tiếng Anh: “inventor of chopsticks” (người
phát minh ra những chiếc đũa
). Theo bài Chinese Chopsticks đăng trên
trang http://chineseculture.about.com/library/weekly/aa_chopsticks02a.htm
thì: “Nó (tức đôi đũa) được ghi trong Kinh Lễ rằng đũa đã được sử dụng
trong đời nhà Thương (1600-1100 tr.T.L)”. (It was recorded in Liji (The
Book of Rites) that chopsticks were used in the Shang Dynasty (1600 BC -
1100 BC). (Goldfish)]