NGUYÊN LÝ THỨ NĂM - Trang 333

là được cả nhóm chấp nhận quan điểm của mình. Đôi khi bạn có thể chấp
nhận một phần quan điểm của người khác để củng cố quan điểm của chính
bạn, nhưng cơ bản là bạn muốn quan điểm của mình thắng thế. Tuy nhiên,
sự quá chú tâm vào thắng lợi thì không tương thích với sự ưu tiên hàng đầu
cho sự thật và sự chặt chẽ. Bohm cho rằng điều cần thiết để đem lại sự thay
đổi về thứ tự ưu tiên như thế là “đối thoại”, với vai trò là một phương thức
thông tin khác.

Ngược với thảo luận, thuật ngữ “đối thoại” (dialogue) xuất phát từ

tiếng Hy lạp cổ dialogos. Dia nghĩa là thông qua. Logos nghĩa là từ ngữ,
hay rộng hơn là ý nghĩa của từ ngữ. Bohm khái quát ý nghĩa ban đầu của
đối thoại là “ý nghĩa được thể hiện hoặc truyền qua từ.... một dòng chảy tự
do của ý nghĩa giữa con người, như kiểu một dòng chảy giữa hai bên bờ
sông” [7]. Bohm cho rằng qua đối thoại một nhóm người tiếp cận được một
“tập hợp các ý nghĩa chung” lớn hơn, điều không thể tiếp cận một cách cá
nhân. “Cái chung, cái toàn thể tổ chức các thành phần”, hơn là cố gắng kết
nối các thành phần thành một thể thống nhất.

[7]. Nhiều lời phát biểu của David Bohm đề cập ở đây đến từ hàng

loạt cuộc đối thoại mà David đã tham gia ở Cambridge và nhiều nơi khác
trong nhiều năm. Tôi xin chân thành cảm ơn David đã cho phép trích dẫn
chúng, cũng như những trích đoạn từ quyển sách của ông ấy (đồng tác giả
với Mark Edwards), có tựa sách tạm thời là Thought, the Hidden Challenge
to Humanity - Suy nghĩ, thử thách tiểm ẩn với lòng nhân đạo, (NXB Harper
& Row, . Những quyển sách có liên quan khác: Wholeness and the
Implicate Order - Sự trọn vẹn và Trật tự có liên quan (NXB Ark
Paperbacks, New York), 1983; F.D. Peat, Science, Order and Creativity -
Khoa học, Trật tự và Sáng tạo, (NXB Bantam, New York), 1987

Mục đích của một cuộc đối thoại là vượt qua sự hiểu biết của một cá

nhân bất kỳ. “Chúng ta không cố giành chiến thắng trong đối thoại. Tất cả
chúng ta cùng thắng nếu thực hiện đối thoại đúng cách”. Qua đối thoại, cá