cách tự nhiên hoạt động”[10]. Mã di truyền “DNA” của những định chế chi
phối của chúng ta dựa trên suy nghĩ máy móc, ví dụ như “tất cả hệ thống
phải được ai đó kiểm soát”. Chúng ta biết rằng trong những hệ thống sinh
vật lành mạnh, như cơ thể con người hay một khu đất phì nhiêu, sự kiểm
soát được phân bổ đều. Nhưng chúng ta quá quen thuộc với tư duy “ai đó
phải nắm quyền kiểm soát” - điều mà Hock gọi là “người theo thuyết
Newton đóng” - đến nỗi chúng ta không thể hình dung những khả năng
thực tế khác. Tuy nhiên, những khả năng khác đó luôn xuất hiện quanh
chúng ta nếu chúng ta học cách nhìn nhận chúng.
[9]. Arie de Geus, The Living Company (Boston: Havard Business
School Press), 2002.
[10]. Dee Hock, One from Many; Visa and the Rise of Chaordic
Organizations (San Francisco: Berret-Koehler), 2005.
CÔNG VIỆC ĐƯỢC HOÀN THÀNH NHƯ THẾ NÀO
“Chúng tôi chỉ muốn hiểu công việc được hoàn thành như thế nào” là
tâm sự từ Anne Murray Allen, nggiám đốc thông tin và chiến lược của Ink
Supply Organization (ISO), bộ phận lớn nhất và làm ra lợi nhuận cao nhất
của tập đoàn HP trong hơn một thập kỷ. “Tôi không thể nhớ được khi nào
mình bắt đầu nhìn nhận sự việc theo một quan điểm hệ thống, nhưng nó đi
ngược lại những phương pháp cũ - những cách thức tôi bị trói buộc. Khi
quyển Nguyên lý thứ năm được phát hành lần đầu, tôi đọc ngấu nghiến. Tôi
thật sự là một người thực hành đối thoại, hướng dẫn khách hàng về sức
mạnh của lắng nghe và cần phải làm gì để cùng nhau làm ra những kết quả
xuất sắc, thậm chí trước khi tôi gia nhập HP. Ở HP, tôi làm việc liên quan
đến chiến lược, và đặc biệt là vai trò chiến lược của Công nghệ thông tin,
điều đó tự nhiên dẫn đến lĩnh vực quản lý tri thức ngay khi nó bắt đầu trở
thành một mục tiêu lớn. Nhưng tất cả cơ sở dữ liệu “những bài học vừa
học” và những điều tương tự chưa bao giờ có tính đòn bẩy cao với tôi, cũng
