được xây dựng bên một hồ lớn của thủ đô và bốn bề vắng vẻ khi Joseph
đến. Một đàn quạ đông đảo, cánh đen bóng lưỡng - từ ngàn năm nay đêm
nào cũng tá túc nơi rừng muổm trong khuôn viên miếu - lúc này đang hoạt
động bằng cách say mê lượn những vòng cuối cùng trước khi đậu lại và yên
nghỉ qua đêm. Nhưng dù đang ở bên trong những vòng tường cổ xưa ấy,
Joseph vẫn không được yên thân.
Khi Joseph chầm chậm đi qua năm chiếc sân nối tiếp nhau trong khuôn
viên miếu, anh nhận ra có ai đó đang đi theo mình. Lúc dừng lại xem xét
các bia đá ghi tên và quê quán hơn 1.300 nhà nho thi đậu tiến sĩ trong suốt
ba trăm năm vinh quang của triều đại nhà Lê, dù sau khi thi đậu họ ra làm
quan hay quay về quê sống đời ẩn sĩ. Nhưng ngay từ thuở nho sinh vừa làu
thông kinh sử, tham dự vào hàng ngũ kẻ sĩ của dân tộc, mắt họ đã hướng về
Văn Miếu kinh đô. Đó đền miếu kinh đô của nho giáo, chốn linh địa của
giới sĩ phu An Nam và là nơi ấn chứng hiền tài, bồi đắp nguyên khí của
quốc gia. Họ gồm hàng vạn nhà nho, đăng khoa hay lỡ vận, sống rải rác và
hoà mình với dân chúng từ thành thị đông đúc tới thôn làng heo hút. Họ
làm thầy đồ dạy dỗ con em, làm kiểu mẫu đạo đức cho làng nước và là
lương tri của dân tộc.
Đang ngẫm nghĩ Joseph giật mình nghe sột soạt tiếng chân đi rón rén sát
sau lưng. Anh đột ngột quay lại và bắt gặp cũng chính gã thanh niên hình
dung tiều tụy đã làm chiếc bóng của anh từ hôm đầu tiên anh ghé lại Hà
Nội. Trong cùng một lúc, mắt Joseph và mắt gã gặp nhau. Và gã thanh niên
Pháp ấy móc túi lấy kính đeo mắt, nhìn Joseph cười mỉm, gần như tỏ vẻ chế
nhạo trước khi bỏ đi khuất tầm mắt anh rồi mất dạng sau những chiếc cột
lớn sơn son thiếp vàng ở sân bên trong.
Bên kia các cửa sổ đang mở, hình dáng đen đủi của lũ quạ liệng rất nhanh
và kêu quang quác trong trời tối lờ mờ. Joseph bỗng cảm thấy mất tinh
thần - vừa do không khí ảm đạm nơi miếu cổ vừa bởi gã thanh niên rõ ràng
đã tới lúc theo dõi anh không thèm lén lút. Việc đọc các biên bản thẩm vấn
của Liêm Phóng suốt chiều nay để lại ấn tượng dữ dội trong tâm trí Joseph
về sự âm trầm tàn độc của guồng máy mật thám. Và bỗng nhiên Joseph
chắc chắn rằng vì những lý do nào đó anh không hiểu, anh hiện bị theo dõi