TRĂNG HUYẾT - Trang 860

giáo là Ngô đình Thục, anh cả của Diệm, Nhu và Cẩn. Ông ấy quan niệm
rằng Giáo hội Công Giáo, từ Vatican cho tới Việt Nam, có nghĩa vụ ủng hộ
và củng cố chế độ của người em mình. Những hình ảnh như thế gây bất
bình cho người ngoài Công Giáo và đưa tới những hình thái phản ứng
không ai lường nổi.

Khi ở Việt Nam, bố cũng biết về mặt chính trị, tìm cho ra người mình tin
tưởng là một vấn đề gay go trong tình trạng khó phân biệt ai là kẻ nằm
vùng, hai mang. Thêm nữa, người Việt xem trọng tình ruột thịt hơn mọi thứ
nên họ thường che giấu những thân nhân đang theo phía bên kia. Nói
chung, nếp sống văn hóa và đạo lý Việt Nam khiến họ không muốn mang
tiếng là người chỉ điểm. Trong hoàn cảnh đó, có lẽ Ngô Đình Diệm cảm
thấy an tâm khi tín nhiệm các thuộc cấp trong giới Công Giáo và cùng địa
phương miền trung với mình. Sự chọn lựa dễ dãi và thực dụng, đơn giản và
đầy phân biệt đối xử đó đương nhiên bị những phần tử bất hảo trục lợi, kết
bè cánh và làm quần chúng tức giận. Việc giới chức chính quyền các cấp
trọng vọng giới linh mục cũng dễ đưa tới tình trạng giáo sĩ nhũng nhiễu, và
gây mặc cảm cho tầng lớp lãnh đạo tinh thần của các tôn giáo khác.
Những cảm giác cùng những phản ứng như bố vừa kể phá hoại tinh thần
đoàn kết của người dân, làm tan rã các mối quan hệ của cộng đồng miền
nam chân chất trong công cuộc đấu tranh chống lại kẻ thù giảo hoạt từ
phương bắc; thậm chí hiện nay, nhiều trí thức người Việt còn xem cuộc
chiến Quốc-Cộng tại Việt Nam chỉ là trận đấu quyền lực giữa Công Giáo
Vatican và Cộng Sản. "

Joseph ngừng bút, đọc lại những dòng chữ vừa xuất hiện trên giấy. Anh lắc
lắc đầu, hi vọng Gary sẽ hiểu cặn kẽ điều anh muốn diễn đạt giữa những
dòng chữ lúng túng ấy. Anh thở dài, chép miệng rồi viết tiếp:
"Còn về chuyện gần gũi hơn đối với con thì, bố không lấy làm ngạc nhiên
về sự ngạo mạn của một số sĩ quan QĐVNCH trong đơn vị của con. Con
biết không, người miền nam Việt Nam xưa nay quen vui hưởng một cuộc
sống làm chơi ăn thật tại vùng đồng bằng phì nhiêu của họ. Tình trạng đó
đưa tới hậu quả là họ thừa kế những cá tính không giống với những người
Việt Nam khác bền bỉ và uyển chuyển hơn, xuất xứ từ những vùng đất khắc