Chúng tôi thấy những bức vẽ về chiến tranh và cái chết, mỗi bức sau lại
càng đáng sợ và được thực hiện tinh xảo hơn bức trước: Rustem cùng vua
Mazenderan; Rustem tấn công quân đội của Afrasiyab, và Rustem, cải trang
trong giáp trụ, một chiến binh anh hùng bí ẩn và vô danh... Trong một
quyển sưu tập khác chúng tôi thấy những xác chết bị chặt lìa tay chân,
những con dao găm nhuộm đầy máu, những người lính u sầu mắt lóe tia
chết chóc và những chiến binh chém giết nhau đổ xuống như sậy, giao
chiến không khoan nhượng, như những đội quân truyền thuyết mà chúng tôi
không thể gọi tên. Sư phụ Osman - không biết là lần thứ mấy ngàn - ngắm
bức vẽ Husrev nhìn trộm Shirin đang tắm trong hồ dưới ánh trăng, bức vẽ
đôi tình nhân Leyla và Mejnun ngất xỉu đi khi họ nhìn nhau sau một khoảng
thời gian chia cách đằng đẵng, và một bức tranh rất có hồn tràn ngập chim
muông, cây cỏ và hoa lá vẽ Salaman và Absal khi họ chạy trốn cả thế giới
này và cùng chung sống trên một hòn đảo tràn ngập hạnh phúc. Như một
bậc thầy vĩ đại thực thụ, ông không thể không hướng sự chú ý của tôi đến
vẻ lạ kỳ ở góc một bức tranh thậm chí tồi tệ nhất, có lẽ liên quan đến sự sai
sót về phía nhà trang trí, hay có lẽ là sự hòa quyện của các màu sắc: Như
trong truyện, Husrev và Shirin đang lắng nghe một màn ngâm thơ mê hoặc
của những thị nữ của nàng, nhưng hãy nhìn xem, tên họa sĩ buồn rầu và đầy
thù hận nào đã đặt một con cú mang điềm gở kia lên nhánh cây một cách
không cần thiết như thế; ai đã vẽ thêm cậu bé đáng yêu mặc áo váy phụ nữ
kia vào giữa những người đàn bà Ai Cập tự cắt nhầm tay do vừa gọt vỏ
những quả cam tươi ngon vừa lo liếc mắt nhìn vẻ tuấn tú của Yusuf? Liệu
người họa sĩ đã vẽ cảnh Isfendiyar mù lòa vì mũi tên có tiên đoán được rằng
sau đó chính hắn cũng sẽ bị đâm mù mắt không?
Chúng tôi thấy những thiên thần cùng Đấng Tiên tri cao cả trong cuộc
thăng thiên; một lão già da đen, sáu tay, râu trắng dài tượng trưng cho thần
Zuhal 3; và Rustem lúc sơ sinh đang ngủ yên lành trong chiếc nôi khảm xà
cừ dưới sự trông chừng của người mẹ và các cô giữ trẻ. Chúng tôi thấy
Darius chết đau khổ trong tay Alexander, rồi cảnh Behram Gur rút vào căn
phòng đỏ với công chúa Nga của hắn, Siyavush chạy xuyên qua lửa trên
